Lənkəran Dövlət Universitetində mafiya islahatlara qarşı - II yazı Prezidentə yalan danışan sahibkarın qaranlıq əməlləri üzə çıxır - Yeni təfərrüatlar Lerikin 3 kəndindən Milli Məclisə müraciət: “Bizi köçürün...“ Rövşən Bağırovla Qorxmaz Hüseynov 3 kəndi susuz qoyur - Prezidentə müraciət
 

Cırcırama və sisək - Yasunari Kavabatanın novellası

Tarix 12.06.18, 13:55

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


Bu gün yapon yazıçısı, Nobel mükafatı laureatı Yasunari Kavabatanın (1899-1972) doğum günüdür. Kulis.az onun "Cırcırama və sisək" hekayəsini təqdim edir



Universitetin kərpic hasarını ötüb məktəb binasına çatdım. Həyət ağ ştaketlə hasara alınmışdı. Quru otların əhatəsində çiçəkləyən sakura ağacından cırıltı eşidilirdi. Addımlarımı yavaşıdıb, ətrafı dinləməyə başladım. Dinlədiyim cırcırama nəğməsinin ömrünü uzatmaq üçün hasar boyu getdim, əvvəlcə sağa, sonra sola döndüm. Hasarın arxasında torpaq qalağı vardı, sıra ilə portağal ağacları əkilmişdi. Oranı sonadək keçdim və o an tələsdim, gözlərim parladı: düzbucaq şəkilli torpaq qalağının arxasında kağız fənərlər rəngdən-rəngə çalır, alışıb-yanırdı - hansısa gözdən-könüldən uzaq bir kənddə əsl bayram idi. Gedib onlara çatana qədər uşaqların torpaq qalağında cırcırama tutduqlarını başa düşdüm.

Təxminən iyirmiyə qədər fənər vardı. Aralarında qırmızısı da, yaşılı da, sarısı da gözə dəyirdi. Digər, balaca, al-qırmızı rəngli fənər şübhəsiz, fabrik istehsalına oxşayırdı. Yerdə qalanlar isə - sadə, düzbucaqlı və füsunkar idi - yəqin, uşaqlar özləri düzəltmişdilər. Əgər, heç kəsə lazım olmayan bu torpaq qalağının ətrafına iyirmiyə yaxın əli bir-birindən gözəl fənərli uşaq yığışmışdısa, demək, nəsə, qeyri-adi bir şey baş vermişdi.

Bax, məsələn… Necə olubsa bir axşam oğlanlardan hansısa torpaq qalağında cırcırama səsi eşidib. Gedib köşkdən bir qırmızı fənər alıb və ertəsi gün onları axtarmağa başlayıb. Bir gün sonra ona başqa bir oğlan da qoşulub. Onun fənər almağa pulu olmayıb. Bu səbəbdən də karton qutu götürüb, kənarlarını qayçı ilə kəsib, nazik kağız yapışdırıb. Sonra da dibinə bir şam bərkidib, ipdən asıb. Fənər hazırdır. 

Və budur, uşaqların sayı beş olub, sonra - yeddi. Sonra ağıllarına gəlib ki, kağız üzərində rəngli şəkillər çəksinlər. Sonra bizim rəssamlar başa düşüblər ki, qutunun divarlarında dairələr, üçbucaqlar, yarpaqlar kəsmək, hətta öz adlarının heroqliflərini yazmaq, balaca pəncərələrə rəngli kağızlar yapışdırmaq olar. Onlar da bu kağızları gah qırmızı, gah yaşıl, gah da ürəkləri istəyən bir rəngə boyayıblar. Gözəl alınıb. Budur, fabrik istehsalı olan qırmızı fənərlilər onları zibilliyə tulladılar, başqa uşaqlar da öz sadə əl işindən qurtuldu. Hamıya elə gəldi ki, dünənki fənər artıq, bir işə yaramaz və onda, qutu, kağız, fırça, qayçı, cib bıçağı, yapışqan işə düşdü - axı qeyri-adi bir şey düzəltmək lazım idi! Qəribə bir fənər! Ən gözəlini! Bax, uşaqlar da öz ovlarına elə fənərlərlə başlamışdılar…

Nə isə… uşaqların və torpaq qalağının əhvalatını danışdım sizə.

Uşaqlara baxarkən yerimdə donub qaldım. Dördbucaqlı fənərlər köhnə kitablardakı şəkillərlə bəzədilmişdi. Amma orada təkcə çiçəklər yox idi, uşaqların adları da fənərlərə bəzək verirdi. İsixiko, Ayako… Yox, bunlar xüsusi fənərlər idi, beləsindən mağazada tapa bilməzsən. Baxmayaraq ki, onların divarları kartondan düzəldilmişdi, amma dəliklərə - nazik, rənglənmiş kağızlar yapışdırılmışdı, şam işığı ancaq bu balaca pəncərələrdən yayılırdı. İyirmiyə yaxın rəngbərəng ləkə yerə sərilmişdi. Uşaqlar çömbəlib oturaraq, bir yerə yığdıqları cırcıramaların səsini dinləyirdilər. 

"Budey, cırcırama! Kim istəyir?" - qəflətən, oğlanlardan biri çığırdı. O, digər uşaqlardan bir qədər kənarda dayanıb, gözlərini otluğa dikmişdi. "Ver, ver!" - o an bir neçə uşaq həmin oğlanın üstünə cumdu, onu dövrəyə aldılar, həyəcanla otluğa baxmağa başladılar. Oğlan ona uzanan əli geri itələdi, cırcırama oturan yeri eşələməyə başladı. Sol əli ilə fənəri başı üstə qaldırıb yenidən çığırdı, amma bu dəfə onun bir qədər əvvəlki çığırışına məhəl qoymayanları səslədi: "Cırcırama, cırcırama! Kim istəyir?"

Bir neçə uşaq da ona tərəf qaçdı. Onların cırcıraması-zadı yox idi.

"Cırcırama, cırcırama! Kim istəyir?"

Uşaqların sayı bir qədər də artdı.

"Mənə ver! Mənə ver!" -həmin xoşbəxt oğlana yaxınlaşan qız arxadan çığırdı. Oğlan başını astaca ona tərəf çevirdi, fənəri sağ əlinə aldı, sonra da sol əlini otluğa tərəf uzadaraq:

- Budey! - dedi.

- Ver də, ver, nə olar!

Həmin oğlan tam dikəldi, qalib görkəm alaraq sıxılmış ovcunu irəli uzatdı. Qız fənərin ipini biləyinə keçirib, hər iki əli ilə onun ovcundan yapışdı. Oğlan ovcunu ehtiyatla açdı, qız işarət və baş barmağı ilə həşəratdan yapışdı.

- Eee, sən də qoy görək! Bu ki cırcırama deyil! Bu, əsl sisəkdir! - Qız bu qəhvəyi rəngli cücünü görəndə, gözləri bərəldi.

"Sisək, sisək!" -  uşaqlar səs-səsə verib həsədlə çığırışdılar. "Əsl sisək!"

Qız ağıllı gözlərini öz xeyirxahına dikdi, cəld qurşağından bir qutu çıxarıb sisəyi onun içinə qoydu. "Hə, əsl sisəkdir", - oğlan mızıldandı, əlindəki qırmızı fənəri qızın üzünə saldı. Qız qutunu gözlərinə yaxınlaşdırıb həyəcanla sisəyə baxdı.

Oğlan diqqətlə qıza göz qoyurdu. Qızın xoşbəxt təbəssümü onu ələ verirdi. Bu mənzərəni lap başından izlədiyim üçün, yalnız indi onun fikrini başa düşdüm və öz fəhmsizliyimdən heyrətə gəldim. Bu an növbəti dəfə çaşıb qaldım. Bir ora baxın! Nə qız, nə oğlan, nə onlara baxan uşaqlar bu məqama fikir verməmişdilər. Amma qızın sinəsində solğun yaşıl rənglə yazılan qeyd dəqiq seçilirdi - Fudzio. Əlindəki fənəri qutuya doğru tutan oğlan qızın ağ rəngli donuna çox yaxın idi və oğlanın adı - Fudzio -  kəsilmiş yaşıl heroqliflər qızın sinəsində işıq saçırdı. Qızın fənəri sol biləyindən asılıb qalmışdı. Qırmızımtıl ləkə oğlanın qarnında yellənirdi, heroqliflər titrəyirdi, amma buna baxmayaraq, istəsən, qızın adını oxuya bilərdin. Adı Kiyeko idi. Kiyeko da, Fudzio da bu yaşıl-qırmızı işıq oyununu görmürdülər. Bir də ki, bu, doğrudanmı oyun idi?  

Tutaq ki, bu uşaqlar Fudzionun Kiyekoya sisək hədiyyə etdiyini hər zaman xatırlayacaqlar. Amma Fudzio öz adının yaşıl heroqliflərinin Kiyekonun yaxasına yazıldığını yatsa yuxuda da görməz. "Kiyeko" yazılmış qırmızı heroqlifləri isə - öz qarnında; elə Kiyeko da öz sinsəində "Fudzio" adı yazılmış yaşıl heroqlifləri, oğlanın paltarındakı adı yazılmış qırmızı yazıları…    

And verirəm səni, oğlan, elə ki, yaşa doldun, de: "Budey, cırcırama!" və Kiyekoya sisək hədiyyə elə. Qoy qız desin: "Doğrudan?" Və sən, Fudzio, o anda qızın sevincini görərsən və hər ikiniz gülümsəyərsiz. Sonra bir də deyərsən: "Budey, sisək!" və ona cırcırama bağışlayarsan. Və Kiyeko məyus halda deyəcək: "Doğrudan?" və siz yenə birlikdə gülümsəyərsiz.


Və bir də… Axı sən, Fudzio, ağıllı oğlansan, yaxşı bilirsən ki, digər uşaqlardan aralı dolaşıb otluqda cırcırama axtarsan da, tapa bilməzsən, amma özünə cırcırama-qız taparsan və elə bilərsən ki, o - sisəkdir. Amma nəhayət, ürəyini buludlar alacaq, bir gün başa düşəcəksən ki, hətta əsl sisək belə - sadəcə, cırcıramadır. Mənsə təəssüf edirəm, sən hələ də öz fənərinin gözəl yaşıl parıltısını, Kiyekonun sinəsində gizlənən həmin o möhtəşəm ləkəni görmürsən.

MilliYol.Az



Xəbərin oxunma sayı : 151

loading...

Ədəbiyyat

Önəmli

Son xəbərlər

21 İYUN 2018

14:13 “Terrorçular iyulun 4-də Menbiçin mərkəzini tərk edəcəklər” – Çavuşoğlu

14:09 “Həkimlər dedi gedin evə, evdə yenə halım dəyişdi”

14:05 Tanrı da unudub ədaləti harda gizlətdiyini

13:50 “Devid üçün yaxşı arvad olmağa çalışıram“

13:45 “Ürəkbulanma zəhərlənmə demək deyil”

13:40 İmişli sakini Bakıda öz maşınını qaçırdı

13:09 “Keçi saqqalı mənə uğur gətirir“ - Ronaldo

13:05 Lənkəran Dövlət Universitetində mafiya islahatlara qarşı - II yazı

13:05 Diaqnostikadan keçən müəllimlərin maaşı açıqlandı –10 faizi 700-900 manat alacaq

12:57 “Hüseyn elə bilirdi ki, Roza maşını ona verəcək“

12:52 “Təhsil islahatları dərinləşməkdə davam edir”

12:42 Bugünkü valyuta hərracının nəticəsi açıqlanıb

12:38 “Ali məktəblərə qəbulda iki dəyişiklik nəzərdə tutulub”

12:34 Qəbul imtahanında orta bal 2012-ci ilə nisbətən 62 bal yüksəlib

12:30 33 illik həyat yoldaşını qısqanclığa görə öldürdü

12:26 Erməni Aydınov: “Yaşasın Bakı” – 29 ildən sonra qayıtmaq istəyir

12:22 Fazil Məmmədov hələ də xəstəxanadadır – Dost bildikləri onu “satdılar”…

12:17 İsmayıllıda avtomobil 7 yaşlı uşağı vuraraq öldürüb

12:13 DİN avtomobil sahiblərinə müraciət edib

12:09 “Sosial sığortaya cəlb olunmayan insanlar gələcəkdə əziyyət çəkəcək”

12:05 Pambıqçıları zəhərləyən şirkətlər məlum oldu - Heydər Əsədovun adı hallanır

11:55 Kreml Suriya danışıqlarında Türkiyəyə arxa çevirə bilər

11:46 Novxanı-Masazır yolu bu axşam bağlanacaq

11:42 Ərdoğan parlamentdə koalisiya təklif etdi

11:39 İran islahatçıları Amerika ilə danışıqlar istəyirlər

11:36 Külli miqdarda narkotik qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb

11:30 Bu gün buraxılış imtahanları keçirilir

11:26 “Ölüm qrupu”nda “cənazə günü”: Messi, hələ getmə...

11:22 Azərbaycanda 147 süni göl ləğv edilib – Sahibləri 85 min manat cərimə edilib

11:17 Rusiyada azərbaycanlının restoranında kütləvi zəhərlənmə

11:09 Şabranda 20 hektar taxıl sahəsi yandı

11:05 Yevlaxda sərnişin mikroavtobusu yük maşını ilə toqquşdu

10:52 Avstriya məşhur kriminal avtoriteti Rusiyaya təslim etdi

10:48 Günelin bu libası 5365 manatdır

10:44 Beynəlxalq təşkilatlar ABŞ-a etiraz edir

10:38 Sərhəd pozucuları ilə atışmada Azərbaycan sərhədçisi yaralandı

10:34 Mikayıl Cabbarovun işçisi Gəncədə qumarxanaya “krışalıq“ edir...

10:30 Tərtərdə 19 pambıqçı zəhərlənib

10:26 Aqrokimyəvi maddələrin idxalına nəzarət gücləndiriləcək

10:22 Neftçalada restoran gözətçisi Kürdə boğuldu

10:13 Pambıq tarlalarında insanları zəhərləyən iki inhisarçı

10:09 Paradla əlaqədar 14 marşrut xəttinin hərəkət istiqaməti dəyişdiriləcək

10:05 "Fədayə Laçının cinayət işinin materialları iyulun 15-dən sonra məhkəməyə göndəriləcək"

9:59 Hərbi Prokurorluğun “biznesmenləri”

20 İYUN 2018

23:59 Trampı oğlunu oğurlayacaqları ilə hədələdilər

23:47 Arvadını namaz qıldığı yerdə 21 dəfə bıçaqladı - Video

23:30 Bayramdan sonra ölkədə qızıl-gümüş ucuzlaşdı

23:18 Yevlaxda pambıq sahəsində zəhərlənənlərin sayı 24 nəfərə çatıb - Yenilənib - Siyahı

23:15 Zaxarova: Rusiya Qarabağ münaqişəsinin həlli üçün hər şey edəcək

22:57 Rusiyanın bir nömrəli qanqsteri qolu bağlı gətirildi: 60 sifarişli qətl, mer, baş nazir müavini, biznesmenlər...

22:45 Rusiya ordusunun imkanları NATO-ya üzv ölkələrlə təmas xəttində artırılır

22:33 Viza rüsumlarındakı dəyişikliklər Azərbaycana təsir etməyəcək

22:17 Ukraynada azərbaycanlı soyğunçu dəstə ifşa olundu

21:53 “Saxlama yerlərində insan hüquqlarının pozulması halı aşkarlanmayıb” - DİN

21:38 Qaradağda qəza - Bakıya giriş bağlandı

21:26 Makedoniya parlamenti ad dəyişikliyini təsdiq etdi

21:11 Vaqif Əsədovdan jurnalist binalarının sakinlərinə xəbərdarlıq

20:58 Kəlbəcərli girov Dilqəm Əsgərovun oğlu evləndi

20:46 Türkiyənin 100-dək hərbçisi Azərbaycana gəlib - Video

20:31 Putin Rusiya millisinin oyununa baxmadı

20:15 Bu il yay fəslinin Azərbaycana gəlma vaxtı açıqlanıb

19:50 Erməni futbolçu Azərbaycanda oynaya bilər

19:39 Azərbaycanda cinayət törədənlərə elektron nəzarətin tətbiqinə başlanılıb

19:27 SOCAR Estoniyadakı ofisini bağlamaq niyyətindədir

19:10 Yuliya Timoşenko yenidən Ukrayna prezidentliyinə namizəd olacaq

18:40 Gürcüstanın yeni baş naziri seçilib

18:29 “Başqa işə keçəcəyəm…” – Pambıqçıların zəhərlənməsində ittiham olunan rəis

18:11 “Ədalətsizliyi aradan qaldırmaq istəyiriksə…” – Əli Əhmədov

17:52 “Viza rüsumlarındakı dəyişikliklər Azərbaycana təsir etməyəcək“

17:46 "İraqın şimalı PKK terrorçularından tamamilə təmizlənəcək"

17:42 “Bu, ölkənin iqtisadi kursunun əleyhinədir”

17:37 İzləyiciləri Handeni ələ saldı

17:32 Poroşenko Donbasda döyüşən generalı İrəvana göndərdi –Səfir təyinatı

17:26 Bakıda dəhşətli qəza – Gənc ailə məhv oldu

17:22 Rafael İsgəndərov ikinci dəfə baba olacaq

17:18 Siyəzəndə 12 hektar sahə yandı

17:13 Dolların iyunun 21-nə olan məzənnəsi

17:05 Türkiyədə hərbi karvana hücum baş verib

16:48 Azərbaycanda cinayət törədənlərə elektron nəzarətin tətbiqinə başlanılıb

16:44 DİN: Lerikdə yeniyetmə qızın təcavüzə məruz qalması barədə polisə müraciət daxil olmayıb

16:40 Meksika azarkeşləri oğurluq üzrə liderdir

16:35 Suriyada Rusiya-Çin rəqabəti varrmı?

16:26 “Türkiyə 4 milyona yaxın qaçqın qəbul edib”

16:22 Ramil Usubov İsrailə səfər edib

16:18 “Bir qoca ilə bir qarı vardı” – Fazil İskəndərin hekayəsi

16:13 “Qarabağ münaqişəsi Rusiya üçün çox ciddi məsələdir” – Mariya Zaxarova

16:09 “Ölkədə insan haqlarının durumu çox pisdir”

16:05 Bu il yay fəslinin Azərbaycana gəlma vaxtı açıqlanıb

15:48 Yasamal Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının birinci müavini işdən çıxarılıb

15:44 Bu il Azərbaycan xarici ticarət əməliyyatlarından müsbət saldosu 2,1 dəfədən çox artıb

15:40 "Azərbaycanda əmək pensiyaları 11,3 faiz artıb"

15:35 Bu il DGK xətti ilə dövlət büdcəsinə daxilolmalar 36% artıb

14:40 Prezidentə yalan danışan sahibkarın qaranlıq əməlləri üzə çıxır - Yeni təfərrüatlar

14:22 Tereza Meyin başını qoparmaq planlaşdırılıbmış – Sui-qəsdin təfərrüatları

14:17 XİN: Azərbaycanda məcburi köçkünlərin sayı 1.2 milyon nəfəri keçib

14:12 “Neft bazarında böhranın olmaması üçün ehtiyatların kəskin azalması nəzərə alınmalıdır“

14:05 Aİ komissarı Ermənistan XİN başçısı ilə görüşüb

13:55 Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Azərbaycan Universitetində kütləvi Narazılıq

13:22 Nazir kənd təsərrüfatını “sovka”lardan təmizliyə biləcəkmi? – Günü sualı

13:17 Zəhərlənən pambıqçılara görə rəis işdən çıxarıldı

13:13 Ən yaşlı oyunçu Rusiyaya məğlubiyyətə görə Misir xalqından üzr istəyib

13:09 Şengen vizası bahalaşır

13:05 Moskvanın “dovşana qaç, tazıya tut“ siyasəti

12:55 Müdafiə nazirindən KİV-ə çağırış

12:46 Zorlandığı deyilən 13 yaşlı qızın atası danışdı: “Mən nə desəm, qızım onu edəcək“

12:42 Bugünkü valyuta hərracının nəticəsi açıqlanıb

12:34 “Ölkəmizdə doğulan suriyalı qaçqınların sayı 276 minə çatıb”

12:30 Bəzi yerlərdə havanın temperaturu 36 dərəcəyə yüksələcək

12:26 Yol polisi uşağın sürdüyü maşını qovdu

12:22 Türk ordusu PKK-nın “alınmaz qalası”nı ələ keçirdi – 200 terrorçu öldürüldü

12:13 Külək İsmayıllıda bir kəndə ziyan vurub –20 evin dam örtüyü sıradan çıxıb

12:09 “Ermənistanın Azərbaycana qarşı işğalçılıq siyasətini hər zaman açıq şəkildə qınamışam”

12:05 Bakıda I sinfə şagird qəbulunun II mərhələsi başlayıb

11:55 “Həkimə getməyə yolpulum da yox idi“ - Xərçəngdən əziyyət çəkən Zümrüd

11:49 "Dövlət ordunun bütün tələbatını ödəyir"

11:42 “Artıq ordumuz Laçına gedən yola nəzarət edir”

11:38 Lerikdə 7-ci sinif şagirdi məmur qohumu tərəfindən zorlanıb – Qızın atası isə…

11:34 “Türkiyə 100 ədəd F-35 qırıcılarına sahib olacaq” –Mövlud Çavuşoğlu

11:30 ABŞ bu qurumdan imtina etdi, Rusiya aktivləşdi

11:26 Ohanyan Manvel Qriqoryanın əməllərindən “ürək ağrısı“ keçirdiyini deyir



loading...
“Elçibəy gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirilib

“Əbülfəz Elçibəy-80” İctimai Təşkilat Komitəsi “Elçibəy Gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirib
Bu insanlar ölülərlə əlaqəyə girirlər və... - Tanınmış şaman hər şeyi açdı

Sosioloq, türkoloq, araşdırmaçı, TÜRKSOY-un üzvi, "Şaman. Təbiət qüvvələri oyananda" kitabının müəllifi, əslən xakas türklərindən olan və tanınmış şaman Timur Davletovun Publika.az-a müsahibəsi
ARXİV

Xəbərlər işıq sürətilə

Sayt haqqında | Əlaqə
MİLLİYOL (©) 2016