“Bu, Xəzəryanı ölkələrin həyat səviyyəsinin yaxşılaşmasına kömək edəcək” “WhatsApp” “end-to-end” şifrələmə texnologiyasından imtina edəcək Prezident əsgər ölümü ilə bağlı işi nəzarətə götürdü Beyləqan sahibkarları Xasay Əhmədovun oğlundan şikayət edir
 

Cırcırama və sisək - Yasunari Kavabatanın novellası

Tarix 12.06.18, 13:55

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


Bu gün yapon yazıçısı, Nobel mükafatı laureatı Yasunari Kavabatanın (1899-1972) doğum günüdür. Kulis.az onun "Cırcırama və sisək" hekayəsini təqdim edir



Universitetin kərpic hasarını ötüb məktəb binasına çatdım. Həyət ağ ştaketlə hasara alınmışdı. Quru otların əhatəsində çiçəkləyən sakura ağacından cırıltı eşidilirdi. Addımlarımı yavaşıdıb, ətrafı dinləməyə başladım. Dinlədiyim cırcırama nəğməsinin ömrünü uzatmaq üçün hasar boyu getdim, əvvəlcə sağa, sonra sola döndüm. Hasarın arxasında torpaq qalağı vardı, sıra ilə portağal ağacları əkilmişdi. Oranı sonadək keçdim və o an tələsdim, gözlərim parladı: düzbucaq şəkilli torpaq qalağının arxasında kağız fənərlər rəngdən-rəngə çalır, alışıb-yanırdı - hansısa gözdən-könüldən uzaq bir kənddə əsl bayram idi. Gedib onlara çatana qədər uşaqların torpaq qalağında cırcırama tutduqlarını başa düşdüm.

Təxminən iyirmiyə qədər fənər vardı. Aralarında qırmızısı da, yaşılı da, sarısı da gözə dəyirdi. Digər, balaca, al-qırmızı rəngli fənər şübhəsiz, fabrik istehsalına oxşayırdı. Yerdə qalanlar isə - sadə, düzbucaqlı və füsunkar idi - yəqin, uşaqlar özləri düzəltmişdilər. Əgər, heç kəsə lazım olmayan bu torpaq qalağının ətrafına iyirmiyə yaxın əli bir-birindən gözəl fənərli uşaq yığışmışdısa, demək, nəsə, qeyri-adi bir şey baş vermişdi.

Bax, məsələn… Necə olubsa bir axşam oğlanlardan hansısa torpaq qalağında cırcırama səsi eşidib. Gedib köşkdən bir qırmızı fənər alıb və ertəsi gün onları axtarmağa başlayıb. Bir gün sonra ona başqa bir oğlan da qoşulub. Onun fənər almağa pulu olmayıb. Bu səbəbdən də karton qutu götürüb, kənarlarını qayçı ilə kəsib, nazik kağız yapışdırıb. Sonra da dibinə bir şam bərkidib, ipdən asıb. Fənər hazırdır. 

Və budur, uşaqların sayı beş olub, sonra - yeddi. Sonra ağıllarına gəlib ki, kağız üzərində rəngli şəkillər çəksinlər. Sonra bizim rəssamlar başa düşüblər ki, qutunun divarlarında dairələr, üçbucaqlar, yarpaqlar kəsmək, hətta öz adlarının heroqliflərini yazmaq, balaca pəncərələrə rəngli kağızlar yapışdırmaq olar. Onlar da bu kağızları gah qırmızı, gah yaşıl, gah da ürəkləri istəyən bir rəngə boyayıblar. Gözəl alınıb. Budur, fabrik istehsalı olan qırmızı fənərlilər onları zibilliyə tulladılar, başqa uşaqlar da öz sadə əl işindən qurtuldu. Hamıya elə gəldi ki, dünənki fənər artıq, bir işə yaramaz və onda, qutu, kağız, fırça, qayçı, cib bıçağı, yapışqan işə düşdü - axı qeyri-adi bir şey düzəltmək lazım idi! Qəribə bir fənər! Ən gözəlini! Bax, uşaqlar da öz ovlarına elə fənərlərlə başlamışdılar…

Nə isə… uşaqların və torpaq qalağının əhvalatını danışdım sizə.

Uşaqlara baxarkən yerimdə donub qaldım. Dördbucaqlı fənərlər köhnə kitablardakı şəkillərlə bəzədilmişdi. Amma orada təkcə çiçəklər yox idi, uşaqların adları da fənərlərə bəzək verirdi. İsixiko, Ayako… Yox, bunlar xüsusi fənərlər idi, beləsindən mağazada tapa bilməzsən. Baxmayaraq ki, onların divarları kartondan düzəldilmişdi, amma dəliklərə - nazik, rənglənmiş kağızlar yapışdırılmışdı, şam işığı ancaq bu balaca pəncərələrdən yayılırdı. İyirmiyə yaxın rəngbərəng ləkə yerə sərilmişdi. Uşaqlar çömbəlib oturaraq, bir yerə yığdıqları cırcıramaların səsini dinləyirdilər. 

"Budey, cırcırama! Kim istəyir?" - qəflətən, oğlanlardan biri çığırdı. O, digər uşaqlardan bir qədər kənarda dayanıb, gözlərini otluğa dikmişdi. "Ver, ver!" - o an bir neçə uşaq həmin oğlanın üstünə cumdu, onu dövrəyə aldılar, həyəcanla otluğa baxmağa başladılar. Oğlan ona uzanan əli geri itələdi, cırcırama oturan yeri eşələməyə başladı. Sol əli ilə fənəri başı üstə qaldırıb yenidən çığırdı, amma bu dəfə onun bir qədər əvvəlki çığırışına məhəl qoymayanları səslədi: "Cırcırama, cırcırama! Kim istəyir?"

Bir neçə uşaq da ona tərəf qaçdı. Onların cırcıraması-zadı yox idi.

"Cırcırama, cırcırama! Kim istəyir?"

Uşaqların sayı bir qədər də artdı.

"Mənə ver! Mənə ver!" -həmin xoşbəxt oğlana yaxınlaşan qız arxadan çığırdı. Oğlan başını astaca ona tərəf çevirdi, fənəri sağ əlinə aldı, sonra da sol əlini otluğa tərəf uzadaraq:

- Budey! - dedi.

- Ver də, ver, nə olar!

Həmin oğlan tam dikəldi, qalib görkəm alaraq sıxılmış ovcunu irəli uzatdı. Qız fənərin ipini biləyinə keçirib, hər iki əli ilə onun ovcundan yapışdı. Oğlan ovcunu ehtiyatla açdı, qız işarət və baş barmağı ilə həşəratdan yapışdı.

- Eee, sən də qoy görək! Bu ki cırcırama deyil! Bu, əsl sisəkdir! - Qız bu qəhvəyi rəngli cücünü görəndə, gözləri bərəldi.

"Sisək, sisək!" -  uşaqlar səs-səsə verib həsədlə çığırışdılar. "Əsl sisək!"

Qız ağıllı gözlərini öz xeyirxahına dikdi, cəld qurşağından bir qutu çıxarıb sisəyi onun içinə qoydu. "Hə, əsl sisəkdir", - oğlan mızıldandı, əlindəki qırmızı fənəri qızın üzünə saldı. Qız qutunu gözlərinə yaxınlaşdırıb həyəcanla sisəyə baxdı.

Oğlan diqqətlə qıza göz qoyurdu. Qızın xoşbəxt təbəssümü onu ələ verirdi. Bu mənzərəni lap başından izlədiyim üçün, yalnız indi onun fikrini başa düşdüm və öz fəhmsizliyimdən heyrətə gəldim. Bu an növbəti dəfə çaşıb qaldım. Bir ora baxın! Nə qız, nə oğlan, nə onlara baxan uşaqlar bu məqama fikir verməmişdilər. Amma qızın sinəsində solğun yaşıl rənglə yazılan qeyd dəqiq seçilirdi - Fudzio. Əlindəki fənəri qutuya doğru tutan oğlan qızın ağ rəngli donuna çox yaxın idi və oğlanın adı - Fudzio -  kəsilmiş yaşıl heroqliflər qızın sinəsində işıq saçırdı. Qızın fənəri sol biləyindən asılıb qalmışdı. Qırmızımtıl ləkə oğlanın qarnında yellənirdi, heroqliflər titrəyirdi, amma buna baxmayaraq, istəsən, qızın adını oxuya bilərdin. Adı Kiyeko idi. Kiyeko da, Fudzio da bu yaşıl-qırmızı işıq oyununu görmürdülər. Bir də ki, bu, doğrudanmı oyun idi?  

Tutaq ki, bu uşaqlar Fudzionun Kiyekoya sisək hədiyyə etdiyini hər zaman xatırlayacaqlar. Amma Fudzio öz adının yaşıl heroqliflərinin Kiyekonun yaxasına yazıldığını yatsa yuxuda da görməz. "Kiyeko" yazılmış qırmızı heroqlifləri isə - öz qarnında; elə Kiyeko da öz sinsəində "Fudzio" adı yazılmış yaşıl heroqlifləri, oğlanın paltarındakı adı yazılmış qırmızı yazıları…    

And verirəm səni, oğlan, elə ki, yaşa doldun, de: "Budey, cırcırama!" və Kiyekoya sisək hədiyyə elə. Qoy qız desin: "Doğrudan?" Və sən, Fudzio, o anda qızın sevincini görərsən və hər ikiniz gülümsəyərsiz. Sonra bir də deyərsən: "Budey, sisək!" və ona cırcırama bağışlayarsan. Və Kiyeko məyus halda deyəcək: "Doğrudan?" və siz yenə birlikdə gülümsəyərsiz.


Və bir də… Axı sən, Fudzio, ağıllı oğlansan, yaxşı bilirsən ki, digər uşaqlardan aralı dolaşıb otluqda cırcırama axtarsan da, tapa bilməzsən, amma özünə cırcırama-qız taparsan və elə bilərsən ki, o - sisəkdir. Amma nəhayət, ürəyini buludlar alacaq, bir gün başa düşəcəksən ki, hətta əsl sisək belə - sadəcə, cırcıramadır. Mənsə təəssüf edirəm, sən hələ də öz fənərinin gözəl yaşıl parıltısını, Kiyekonun sinəsində gizlənən həmin o möhtəşəm ləkəni görmürsən.

MilliYol.Az



Xəbərin oxunma sayı : 151

loading...

Ədəbiyyat

Önəmli

Son xəbərlər

17 AVQUST 2018

23:42 Maryan Şarets Sloveniyanın Baş naziri seçilib

23:20 Kıvanç Tatlıtuğ yeni ev alır

22:40 Saakaşvilinin partiyası Ukraynada parlament seçkilərinə qatılacaq

22:05 Putindən Avstriya nazirinə kreativ toy hədiyyəsi

21:27 “Koçaryan Moskvanın əmri ilə siyasətə qayıdır” – “Ciddi qarşıdurma olacaq”

20:50 Fransa İlqar Məmmədovun azadlığa buraxılmasını alqışlayır

20:12 Putin Dağıstanın başçısı vəzifəsinə namizəd irəli sürüb

19:55 Ağsuda yeni doğulmuş körpə dünyasını dəyişib

19:36 Rusiya ABŞ-a nota göndərdi

18:40 “Kaspersky Lab“: Messenger və sosial şəbəkələrə olan hücumlar artıb

18:37 Fermerlərə 57,5 milyon manat subsidiya ödəniləcək

17:20 Gəncə hadisələri ilə bağlı daha 2 nəfər həbs olundu - Rəsmi

17:00 Messinin qardaşına hökm oxunub

16:57 Azərbaycanda qanunsuz yaşayan 78 miqrant saxlanılıb

16:53 Azərbaycanda vəzifəli şəxsə cinayət işi açıldı

16:48 Rusiya ABŞ-a nota verdi

16:42 “Hamı İlhaməni hegemon kimi tanıyırdı”

16:39 “Qarabağ” dərdinə dözməyən Əvəzov özünü güllələdi

16:34 Hadi Rəcəbli: “Bu qədər şərəfsiz, vicdansız hərəkət etmək olmaz”

16:28 Xaçmazda qadın intihara cəhd edib

16:23 Səudiyyə Ərəbistanı Rusiyadan quş əti idxalını dayandırdı

16:19 İranda silahlı qarşıdurma: 4 yaralı

16:14 Tovuzda evdən pul və 15 min manatlıq qızıl oğurlandı

16:10 CNN: Çin ABŞ-a hücuma hazırlaşır

16:05 Azərbaycanda uşaq evlərində olan uşaqların sayı artıb

16:01 Trampdan ABŞ kəşfiyyatçılarına qadağa

15:58 Azərbaycanın 10 boksçusu Rusiyada beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək

15:52 ABŞ İran üzrə xüsusi nümayəndə təyin etdi

15:51 Sənəddə təmir olunan uşaq bağçası, mənimsənilən 40 min manat və “Veteks” MMC...

15:47 “Biz Ermənistan dövləti olan yerə getməməliyik”

15:41 Alimlər: kişilər qadınlardan daha ağıllıdır

15:36 Azərbaycana 17 milyon dollarlıq kondisioner gətirilib

15:30 Meşəni yandıranlara atəş açmağa icazə verildi

15:24 Sərnişinə qarşı soyğunçuluq edən şəxslər saxlanıldı

15:17 Cəlilabadda ev yanıb: 1 yaralı

15:11 Hindistanda leysandan ölənlərin sayı 167-yə çatıb

15:06 Nazirlik: “Hazırda Bayıl sürüşmə sahəsində vəziyyət stabildir“

15:02 Yanğını söndürməyə gedən helikopter qəzaya uğradı

14:55 Bu marşrutlardan şikayət edildi

14:49 Dünyanın ən kasıb eks-prezidenti təqaüdə çıxdı

14:47 Azərbaycan Premyer Liqasında II turun təyinatları açıqlanıb

14:42 Xidmət rəisi: “Qurbanlıq heyvan qüsursuz olmalıdır“

14:36 Metyu Brayza: “ABŞ Türkiyəni itirə bilməz“

14:31 Beyləqanda maşın aşıb, sürücü öldü

14:25 Bitkoin bahalaşmaqda davam edir

14:19 İsrailin baş naziri polis tərəfindən dindirilir

14:13 Mehman Hüseynovun məhkəməsinin vaxtı açıqlanıb

14:08 Bir gündə 11 borclu şəxs saxlanılıb

14:02 Deputat: “Bu vəhşi adətdən qurtulmalıyıq“

13:56 NASA asteroidə müğənninin adını verdi

13:51 İsmayıllıda yol qəzası: ölən və yaralanan var

13:34 Ermənilər Laçında müasir xəstəxana tikir

13:11 Trampın İranla dialoq şərtləri açıqlandı

13:07 Bərdə sakinindən silah-sursat götürülüb

13:04 Vaşinqtonda hərbi parad təxirə salındı

12:59 Bakıda avtomobil piyadanı vuraraq öldürüb

12:53 “Yaxşı aktyor reklama çəkilməz, tamadalıq etməz”

12:48 “Yas mərasimləri sadə və israfçılıqdan kənar keçirilməlidir“

12:44 Xalq artistinin səhhəti pisləşib

12:40 Bakıda keçmiş məhkum qətlə yetirildi

12:35 Çavuşoğlu: “ABŞ-la yaşanan problemlər asanlıqla həll oluna bilər“

12:34 Endokrinoloq: “Şəkərli diabetin bu əlamətləri var”

12:29 Şəmkirli avtoritet axtarışa verildi - TƏFƏRRÜATLAR

12:28 Türkiyədə dollar yenidən bahalaşmağa başlayıb

12:24 Azərbaycanlılar niyə boşanırlar?

12:17 AKP üzvləri qəzaya düşdü: 5 ölü, 18 yaralı

12:13 Türkiyə böhranı Trampa HƏDİYYƏ idi və...

12:08 Professor: “Jurnalistika İnstitutu yaradılsın“

12:04 “Qarabağ“ yenidən “Şerif“lə qarşılaşacaq

12:00 Bayramda fasiləsiz elektrik enerjisi veriləcək

11:56 Kim Çen: “Bu, xalqı boğmaq istəyənlərə cavab oldu“

11:52 Amerika-Türkiyə qarşıdurmasının alt qatları üzə çıxdı

11:47 Emomali Rahmon Özbəkistanda səfərdədir

11:43 Dünyanın ən çox qazanan aktrisaları - Siyahı

11:39 Dollardan imtina mümkündürmü?

11:34 Müğənni Areta Franklin vəfat etdi

11:30 Tikinti materiallarının qiyməti bahalaşıb

11:26 Lirənin ucuzlaşması SOCAR-a Türkiyədə necə təsir göstərəcək?

11:22 Nigar: “İstədiyim kimi yaşayıram“

11:17 “Ərdoğanın NATO-dan çıxmaq niyyətinin olduğunu düşünmürəm”

11:13 Avropa Liqası: “Qararbağ”ın rəqibi bəlli oldu

11:08 Azərbaycanda dərslər sentyabrın 15-də başlamayacaq

11:04 Dövlət qulluğuna qəbul üçün test imtahanı keçiriləcək

10:59 Xaçmazda 11 ədəd qovaq ağacı qanunsuz kəsilib

10:53 Baytarlıq Xidmətindən icra başçılarına müraciət

10:49 Çin-ABŞ ticarət danışıqları bərpa olunur

10:45 Bu yollarda təmir və rənglənmə işləri aparılır

10:41 Meksika sahillərində “Leyn” qasırğası formalaşıb

10:37 Putin və Ərdoğan Tehran sammitində ayrıca görüşəcək

10:33 Türkiyə şirkətləri “iPhone” sifarişindən imtina ediblər

10:29 Hərbi Prokurorluq: Əsgər ölümünə görə 3 nəfər həbs edildi

10:24 ABŞ Türkiyəyə qarşı yeni sanksiyalar tətbiq edəcək

10:20 Sülh Platformasına həmsədr seçilib

10:16 “İlqar Məmmədov Merkelin Bakı səfərinə görə azadlığa buraxılmayıb”

10:12 Yevlaxda yol qəzası: yaralılar var

10:08 Naxçıvanda 229 nəfərin pensiyası poçtla ödənilib

10:04 Bu ərazilərdə qaz olmayacaq

10:00 Atəşkəs 92 dəfə pozulub

16 AVQUST 2018

23:50 Tərtərdə itkin düşmüş 17 yaşlı qız Bakıda tapıldı

23:31 İranda evlilik yaşı dəyişdirilir

22:40 Nyu-Yorkda BMT-nin binasının qarşısına onlarla yanğınsöndürən briqadası gəlib

22:11 Moskva və Yerevan ikitərəfli münasibətləri müzakirə ediblər

21:15 Avtobus sürücüsü sükan arxasında infarkt keçirdi

20:47 Fransadan Türkiyəyə dəstək gəldi

20:22 DİM jurnalistlərə müraciət edib

19:50 İsveçrə Məhkəməsi: Gülnarə Kərimovanın 800 milyon dolları Özbəkistana qaytarılacaq

19:29 Qaradağda yol tikintisinə 11,6 milyon manat ayrılıb

18:36 Yalçın Rzazadə çətin durumda - Səhhəti ağırlaşıb

18:00 Məleykə Abbaszadə: “Ali məktəblərə plan yerlərindən 88,73 faizi dolub”

17:53 Avqustun 17-nə manatın məzənnəsi

17:45 Əsəd rejimi PKK ilə anlaşa bilmir: kürdlər muxtariyyat istəyir

17:38 Sahil Babayev özünün təyin etdiyi Heybət İmanovu neytrallaşdırıb - Səbəb?

17:30 Ərdoğan Makronla telefonda nələri müzakirə etdi?

17:21 Ayna Sultanova parkının təmir pulu yeyilib, şirkət isə yoxa çıxıb

17:13 “Əgər Qərbin yanında olmaq istəyirsənsə, onda Qərbdən kömək istə” – Rusiyadan Paşinyana ultimatum

17:10 “Broker Əbülfəz” Avropada “qanuniləşib” və ...

17:05 Bakıda keçiriləcək cüdo üzrə dünya çempionatının biletləri satışa çıxarılıb

16:59 Jirinovski: “Qarabağ bizim ümumi torpağımızdır“

16:52 Avqust ayı üzrə pensiyalar hesablara köçürülüb

16:46 Robert Köçəryan məhkəmədə Surət Hüseynovun qiyamından danışdı



loading...
“Elçibəy gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirilib

“Əbülfəz Elçibəy-80” İctimai Təşkilat Komitəsi “Elçibəy Gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirib
Bu insanlar ölülərlə əlaqəyə girirlər və... - Tanınmış şaman hər şeyi açdı

Sosioloq, türkoloq, araşdırmaçı, TÜRKSOY-un üzvi, "Şaman. Təbiət qüvvələri oyananda" kitabının müəllifi, əslən xakas türklərindən olan və tanınmış şaman Timur Davletovun Publika.az-a müsahibəsi
ARXİV

Xəbərlər işıq sürətilə

Sayt haqqında | Əlaqə
MİLLİYOL (©) 2016