Kürdəmirin icra başçısı fəhlələrin pulunu niyə vermir? Neftçalanın Qoltuq kəndində nə baş verir: otlaq sahələri niyə şumlanır? (FOTOLAR) “Salyan postu”nda sürücülər üçün yenilik - FOTO/VİDEO Bakı sakini: “Ekspertiza rəyinə baxmayaraq, məhkəmə iddiamı təmin etmədi“
 

Kamran Əsədov:“Ölkədə ali təhsilli işsizlər ordusu yaranıb”

Tarix 16.05.18, 13:25

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


Mayın 13-də 2018-2019-cu tədris ili üçün ali məktəblərə II və III qruplar üzrə keçirilən imtahanların nətciləri geniş müzakirə olunur. Xatırladaq ki, imtahanlar zamanı abituryentlərin 48 faizə qədəri 0-200 bal toplayıb. İki qrup üzər 7 abituryent onlara təqdim edilmiş bütün suallara doğru cavab verərək maksumum, 700 bal tolplayıb


Təhsil eksperti Kamran Əsədov Strateq.az saytına müsahibəsində imtahanın nəticlərini, təhsil sahəsində həyata keçirilən dəyişikliklərə rəğmən, keyfiyyətdə irəliləyişlərin olmamasının səbəblərini, vəziyyətdən çıxş yolları ilə bağlı sualları cavablandırıb.

Müsahibəni oxuculara təqdim edirik:

-Kamran bəy, bu il ali məktəblərə ilk qəbul imtahanından çıxan  nəticələr nədən xəbər verir?

-1992-ci ildən ali məktəblərə qəbul imtahanları ənənəvi test üsulu ilə həyata keçrilir. Artıq 26 ildir ki, heç bir kənar müdaxilə olmadan, obyektiv və  şəffaf üsulla hər kəsin ali məktəblərə qəbul olmasına imkan yaradılıb. Lakin 26 ildir ki, qəbul imtahanından sonra imtahanda iştirak edənlərin göstərdiyi nəticələrdə kəskin artım yoxdur. Belə ki, 1992-ci ildə də 200 – balla ali məktəblərə qəbul olmaq mümkün idi, 2018-ci ilıdə də bu, mümkündür.

Bu il ənənəvi üsulla soununcu dəfə qəbul imtahanları keçiriləcək. 2019-cu ildən isə tamamilə yeni formatda ali məktəblərə qəbul imtahanları aparılacaq.

Əlbətdə, hər il imtahanlardan iştirak edənlərin 50 faizə yaxını keçid balını toplaya bilmir. Onların göstərdiyi nəticələr 0 – 200 bal arası olur. Bunun səbəbi şagirdlərin imtahanlara ciddi hazırlaşmaması ilə bağlıdır. 7 abituryent isə onlara təqdim edilmiş bütün suallara doğru cavab verərək maksumum, 700 bal toplayıb. Bu o deməkdir ki, cari ildə qəbul imtahanlarında yüksək nəticə göstərəcək abituryentlərin sayı əvvəlki illərdən çox olacaq.

-Uzun müddətdir ki, qəbul göstəricilərində mənzərə çox az fərqlə dəyişir. Amma Təhsil Nazirliyində kifayət qədər dəyişikliklər olub. İdarəetmədəki yeniliklər təhsilin göstəricilərinə niyə yansımır?

-Təhsil, təhsili bilənlər, bu sahədə təcrübəsi olanlar tərəfindən idarə olunmalıdır. Təhsil sistemi laboratoriya deyil ki, hər dəfə yuxuda gördüyün bir şeyi təcrübədən keçirəsən. Təhsil sistemi ölkədə əhatə dairəsinə görə ən böyük kütləni toplayan sahədir. Belə ki, 4472 orta məktəbdə 1.6 milyon şagird təhsil alır və onlara 151 min müəllim təhsil verir. 54 ali təhsil müəssisəmizdə 164 min tələbəyə 25 min müəllim elmin sirlərini öyrədir. Rəqəmlərə baxdıqda görürük ki, ölkə əhalisinin böyük faizi birbaşa təhsil prosesinin aktiv iştirakçısıdır. Lakin təhsil sistemində həyata keçrilən islahatlar formal xarakter daşıdığı, heç bir elmi əsası olmadığı, praktiki yoxlanılmadığı üçün sadəcə olaraq vəsait itkisinə xidmət edir. Təhsil sistemi qısa müddətdə tez-tez dəyişikliyi sevmir. Uzun müddətli qaydalar müəyyən olunmalıdr ki, insanlar buna vərdiş etsinlər, öyrənib mənimsəsinlər. Təhsil Nazirliyi sistemində aparılan srtuktur və kadr dəyişikliyi formal xarakter daşıyır.

-Orta məktəblərin yuxarı sinflərində artıq tədrisin keyfiyyəti aşağı düşür. Oxumaq istəyən şagirdlər repetitor yanına, müəllimlər isə qazanclı repetitorluğa gedirlər. Yerdə qalan çoxluq demək olar ki, təhsildən kənarda qalır və nəticədə belə mənzərə yaranır. Dövlət bu vəziyyəti dəyişmək üçün niyə müdaxilə etmir?

-Danılmaz faktdır ki, orta məktəb şagirdləri dərsdən  sonra hazırlıq kurslarına, repetitorlara müraciət etməsələr, yaxşı nəticə əldə etmələri inandırıcı olmaz. Əslində, təhsildə kütləvi şəkildə repetitorluq  modeli son illərdə ortaya çıxıb. Əvvəl şagirdlər orta məktəbdə aldıqları biliklərin hesabına ali məktəblərə  daxil olurdular. Repetitor yanına gedən şagird daha ciddi nəzarətə götürülür. Şagirdin vaxtı-vaxtında müəllimin yanına gedib-gəlməsi, müəllimə xüsusi vəsait xərclənməs və prosesin valideyn tərəfindən daha ciddi nəzarətə götürülməsi yaxşı nəticə verir. Orta məktəbə gedən şagirdi isə valideyn güclü nəzarətdə saxlamır. Həmin şagirdlər hazırlığa gedə bilmədikləri, digər abituryentlərdən “geri qaldıqları” üçün ruhdan düşürlər. Təcrübə göstərir ki, ali məktəblərə qəbul imtahanlarında heç bir müəllim yanına getməyən şagirdlər də yaxşı nəticələr əldə edirlər. Bu şərtlə ki, şagirdə həm valideyn ciddi nəzarət eləsin, həm də məktəb dərsin keyfiyyətinə fikir versin.

-Son illər repetitora müraciət edənlərin sayında hiss olunacaq dərəcədə azalma var…

-Bunun əsas səbəbi müəllimlərin tələb etdikləri xidmət haqlarının yüksək olmasıdır. Yəni, illərlə bu sahədə məşğul olan təcrübəli repetitorlar daha yüksək qiymətə xidmət təklif edirlər. Valideynlər isə daha az vəsaitə başa gələn variantlara meyl edirlər. İki repetitora 200 manat verməkdənsə, uşağı 5 fəndən kursa göndərərək, tədris mərkəzinə iki repetitora ödənilə pul qədər vəsait xərcələyir. Bundan başqa, son dövrlərdə qəbul imtahanlarında baş verən dəyişiklikləri repetitorlar yaxşı mənimsəmirlər. Onlar elektron ərizə qəbulu və bu kimi digər yenilikləri bilmədikləri üçün valideynlər əlavə yerlərə xidmət üçün müracət etməli olurlar. Daha sonra şagirdlər seçdiyi qrup üzrə onlara lazım olan fənlərə daha çox zaman ayırır və repetitor yanına da yalnız bu fənlər üzrə gedirlər. Nəticədə şagirdlər elmi biliklərə birtəfəli qaydada yiyələnir. Beləliklə, onların dünya görüşləri zəif inkişaf edir. Bu da gələcəkdə şagirdlərin iş fəaliyyətində problemlər yarada bilər.

-Kamran bəy, hər il təxminən nə qədər orta məktəb məzunu təhsildən kənarda qalır? Ali məkətblərin qəbul planı, orta ixtisas təhsil müəssisələrinə və xaricə təhsil arxasınca gedənləri çıxsaq, qalan məzunların sayı təxminən nə qədərdir? Qərb təcrübəsində dövlət onları necə istiqamətləndirir?

-Hər il orta məktənləri 90 minə yaxın şagird bitirir. Onlarln 70 faizə qədəri ali məktəblərə qəbul olmaq üçün sənəd təqdim edir. Ali məktəblərə qəbul plan yeri isə 40 minə yaxındır. Elə ilk baxışda 50 minə qədər məzunun tələbə adını qazanmadığı ortaya çıxır.

Bundan başqa 10 minə qədər gənc təhsilini orta ixtisas təhsili müəssisələrində və ya peşə məktəbində davam etdirir. Məzunların 10 mindən çoxu xarici ölkələrdə təhsil almağa üz tutur. Heç bir yerə qəbul olmayan və xaricə getməyənlərin bir qismi  isə yenidən ali məktəblərə hazırlaşmağa başalyır.

Qərbdə dövlət özünə ehtiyac olan ixtisas və istiqamətlər üzrə kadr hazırlığında maraqlı olur. Daha çox təklif hansı sahəyə varsa, üstünlüyü də ora verir. Amma Azərbaycanda əmək bazarının tələbatı nəzərə alınmadan təklifdən çox kadr hazırlığı həyata keçirilir. Nəticədə kifayət qədər böyük sayda diplomlu,  ali təhsilli işsiz ordusu yaranır.

-Nə etmək lazımdır, hazırki durumu dəyişmək üçün hansı addımlara ehtiyac var?  

-Təhsil sistemində ciddi, amma formal xarakter daşımayan islahatlar həyata keçrimək lazımdır. İlk növbədə bağçalar Təhsil Nazirliyinə birləşdirilməli və onlara qəbul elektron qaydada həyata keçirilməlidir. Bundan sonra bağçaların kadr potensialı və tədris resursları yenidən işlənməlidir. Orta məktəbləri idarə edən direktorların hamısı imtahan edilməli, sənədləri yoxlanılmalıdır. Bu sahəyə yararalı olmayanlar vəzifəsindən kənarlaşdırılmalı, yeni potensiallı şəxsləri tədrisə cəlb etmək lazımdır. Bundan əlavə, məktəblərə maliyyə muxtariyyatı vermək, xidmət göstərmək üçün imkanlar açmaq lazımdır. Mütəmadi olaraq, orta məktəb müəllimlərinin bilik və bacarıqlarının yoxlanılmasını həyata keçriməyə ehtiyac var. Zəif nəticə göstərənləri kənarlaşdırıb təhsilə yeni müəllimləri cəlb etmək gərkdir.

-Bəs ali təhsil sistemində?

-Ali məktəblərdə ciddi islahatlar aparmaq, yalnız əmək bazarında ehtiyac olan ixtisaslar üzrə kadr hazırlığı həyata keçirmək lazımdır.

 Universitetlərin tədris proqramlarının müasir dünya standartlarına uyğun şəkildə qurulmasına nəzarət etmək lazımdır.



Xəbərin oxunma sayı : 481

loading...

Müsahibə

Önəmli

Son xəbərlər

17 İYUL 2018

11:42 Serj Sarkisyanın qardaşı oğlu işgəncə verməkdə ittiham olundu

11:38 Allahşükür Paşazadə Gəncəyə getdi –Səbəb

11:34 Braziliyalı futbolçunun anası oğurlanıb

11:28 Putinin yanında bülbülə dönən Tramp

11:22 Yeni nəsil şəxsiyyət vəsiqələri sentyabrdan veriləcək –Prezident qanunu təsdiqlədi

11:19 Nardaran sakininin maşınından xəncər çıxdı –Polis əməliyyatı

11:13 Prezidentin Rusiyaya səfərinin vaxtında dəyişiklik olub

11:09 Tramp ABŞ-ı biabır etdi: faciəvi səhv... - Makkeyn

11:05 Səbailin icra başçısı vəzifəsini kim icra edir? –Açıqlama

10:55 Gədəbəydə 20 yaşlı qız 17 yaşlı qardaşını qətlə yetirib

10:47 Eldar Əzizov kollektivə təqdim olundu –Zeynal Nağdəliyev tərəfindən

10:42 Rusiya, Aİ və Ukrayna arasında qazın tranziti ilə bağlı üçtərəfli danışıqlar keçiriləcək

10:38 Salyanda sükan arxasında mürgüləyən sürücü maşını aşırdı, özü xəsarət aldı

10:32 İran İraqa elektrik enerjisi vermədi –Danışıqlar uğursuz nəticələnib

10:28 "Mən satılmıram..." - Röya

10:24 Ziya Bünyadov prospektində hərəkət məhdudlaşdırılacaq –Sürücülərə xəbərdarlıq

10:20 Yevlaxda intihar –36 yaşlı kişi özünü öldürüb

10:17 ARDNF mənfəət neftinin və qazın satışından 7,9 mlrd. manat gəlir əldə edib

10:13 DİM: Dövlət qulluğuna qəbul üzrə test imtahanında 489 nəfər uğur əldə edib

10:09 Fazil Əliyevin kriminal ünsürlərin məskəninə çevrilmiş kafesi sökülür

10:05 “Mənim yaşda oyunçular Qətərə və ya Çinə gedirlər”

16 İYUL 2018

23:59 “Düşmənin yeni təxribatları gözlənilir” - Polkovnik

23:47 İtaliya prezidenti Azərbaycana rəsmi səfər edəcək

23:30 Bahalaşan və ucuzlaşan məhsulların siyahısı

23:15 Fransa yığmasını Parisdə minlərlə insan qarşılayıb

22:57 Sumqayıtda dəhşətli cinayət - Görüşdüyü qadını pula görə amansızlıqla öldürdü

22:41 Putin: “Mən də kəşfiyatçı olmuşam və dosyelərin necə hazırlandığını bilirəm”

22:28 Yerevanda bina uçdu: ölən və yaralananlar var

22:13 Bakı klubunun baş məşqçisi istefa verdi

21:57 Putin: “Rusiya və ABŞ böyük məsuliyyət daşıyır”

21:44 Bilik Fondunun Himayəçilik Şurası üzvləri dəyişdirildi

21:30 BTC vasitəsilə 3 milyard barel neft ixrac olunub

21:18 DİN-nin iş otağında vəfat edən şöbə rəisinin FOTOsu yayıldı

20:52 Bakı Metropolitenindən paytaxtdakı çökmə ilə bağlı açıqlama

20:39 Abituriyentlərə “Qarabağ”ın oyununa pulsuz bilet paylanacaq - Stress atmaq üçün

20:26 Gürcüstanın yeni baş prokurorunun adı məlum olub

20:11 Tünzalə Ağayeva Adnan Oktarın yaxın adamıyla - Fotofakt

19:59 Azərbaycanda Dövlət Mineral Xammal Ehtiyatlarından İstifadə Agentliyi yaradılıb

19:55 “Qəbələ” Lüksemburqa yollanır

19:40 İran ABŞ-dan BMT-yə şikayət edib

19:28 Prezident İlham Əliyev ANAMA işçilərini təltif edib

19:14 Azərbaycanda nəşr olunan qəzetlərə birdəfəlik maliyyə yardımı ayrıldı

18:50 Kaliforniyada meşə yanğınları tüğyan edir

18:39 Bakıda dönərə pulu çatmayan 14 yaşlı uşağı döydülər

18:21 Tramp və Putin arasındakı görüş başa çatdı

18:09 Ali Məhkəmə gizirin şikayətini rədd etdi

17:55 “Qırmızı Xaç” Azərbaycana əsir düşən erməni kəşfiyyatı üçün danışıq aparır

17:46 Əmircanda qadın sürücü piyadanı vuraraq öldürüb

17:42 Putin Trampı 1 saata yaxın gözlədib- İkitərəfli görüşdən əvvəl

17:38 Lavrov ABŞ dövlət katibi ilə görüşüb- Bu, onların ilk təkbətək görüşüdür

17:30 Bakıda dönərə pulu çatmayan 14 yaşlı uşağı döydülər

17:26 Rusiyada “quş qripi” tapıldı, məhsullar geri çağırılır –Avropa quş ətinin idxalını qadağan etdi

17:22 Dolların sabaha olan məzənnəsi

17:17 Ermənistanda Köçəryan və tör-töküntüsü təqib olunur

17:13 Eldar Əzizov Bakı şəhər İcra Hakimiyyəti başçısının müavini təyin olunub

17:05 BTC ilə 3 milyardıncı barel neft ixrac olunub

16:55 Ağdaşda soyğunçu dəstə saxlanıldı

16:46 “İkinci dəfə ailə qurmaq istəyirəm“ - Könül

16:42 Tramp: “2020-də prezidentliyə namizədliyimi verəcəyəm”

16:36 Yerevana mer seçə bilməyiblər – Kvorum alınmır

16:22 Trampla Putin razılaşmayacaq - Rabinoviç

16:17 Azərbaycanda da Adnan Oktardan zərər çəkənlər var – Konsulluğa şikayət verildi

16:13 Türkiyə və ABŞ prezidentləri arasında telefon danışığı olub

16:09 Britaniya “Brexit” üzrə ikinci referendum keçirmək niyyətində deyil

16:05 Cəlil Məmmədquluzadə küçəsində yolun çökməsinin səbəbi açıqlanıb

15:55 Bakıda qanunsuz inşa edilən 16 mərtəbəli binanın tikintisi dayandırılıb

15:47 Putin İranı Trampa peşkəş edəcəkmi?

15:38 Rusiya ordusu Ermənistanda dronlardan istifadə etməklə təlim keçirir

15:33 “Putinin Trampa İranın məktubunu verəcəyi barədə yayılan məlumatlar doğru deyil”

15:30 Türkiyə səfirliyində 15 iyul hadisələri anıldı

15:17 “Qarabağ” – “Olimpiya” oyunu canlı yayımlanacaq

15:13 Helsinkidə Tramp və Putin arasında görüş başlayıb

15:09 Bir milyarddan çox adam sərinləməyə yer tapmır

15:05 Cəlilabada zibillikdən meyit tapılıb

14:52 Müdhiş statistika: 22489 nikah, 6177 boşanma

14:46 Sammitə vurulan “rus damğası“ ABŞ prezidentinin gözləntilərini heçə endirib

14:42 Xarici sərmayənin 79,4 faizi 9 ölkənin payına düşür

14:37 “Şərq Tərəfdaşlığı”na dəstəyi artırmağı planlaşdırırıq”

14:32 Gürcü müxalifəti prezidentliyə vahid namizədini müəyyənləşdirdi –Sabiq nazir olacaq

14:27 “Fransa futbol oynamadı” – Deyan Lovren

14:22 İlham Əliyev Rusiya prezidentini təbrik edib

14:16 “İran Hörmüz körfəzini bağlasa, özünü ayağından güllə ilə vurmuş olar“

14:12 Qüdrət Həsənquliyev: “Hadisələr hələ bitməyib”

14:09 Azərbaycanda sabaha olan hava proqnozu açıqlanıb

14:05 Gürcüstanda matəm elan olunub

13:55 “Jara“da səhnəyə çıxacaq məşhurlarımızın adı açıqlandı

13:50 Azərbaycan prezidenti Emmanuel Makronu təbrik edib

13:40 Azərbaycanın dövlət başçısı Xorvatiya prezidentini təbrik edib

13:35 Paşinyan: “Azərbaycan bütün cəbhə boyu qoşun cəmləşdirir”

13:16 Bakıda gənclər yolu kəsib küçədə oynadılar - Video

13:12 Tramp Finlandiyaya gəldi - Putinlə görüşə

13:05 Gəncədə polisi öldürən terrorçu belə məhv edildi - FOTOLAR (+18)

12:57 Rəsmi Tehran Gəncə hadisələrinə dair bəyanat verdi

12:52 “Gəncədə terror törədənlər xarici dairələr tərəfindən ələ alınıb“

12:49 Polis üç rayonda narkotiklə bağlı əməliyyat keçirdi

12:45 “Azərbaycana qarşı olan qüvvələr sosial şəbəkələrdən istifadə edirlər”

12:34 “Paşinyanın “korrupsiya ilə mübarizə”sinə Avropa İttifaqı etimad göstərmir”

12:20 DİM xəbərdarlıq edir: Müddət bu gün başa çatır

12:20 “Mossad”ın Tehranda məxfi əməliyyatının detalları üzə çıxdı

12:13 “Gəncədə terror törədənlər xarici dairələr tərəfindən ələ alınıb”

12:08 Əli Həsənov: “Milli iradəyə qalib gəlmək mümkün deyil”

12:07 Kürdəmirdə nəvə nənənin ölümünə səbəb oldu

12:01 Bakıda daha 15 dayanacaq quraşdırılacaq

10:48 Rəhim Günelin pulunu qaytarmır

10:44 «Britaniya ordusu Rusiyanınkından geri qalır» - London etiraf edir…

10:40 Göyçayda 60 hektar biçilmiş taxıl sahəsi yanıb

10:36 İranın Gömrük Administrasiyası ilə Naxçıvan arasında əməkdaşlıq razılaşması imzalanıb

10:32 “Mercedes” 45 yaşlı kişini vurub öldürdü

10:26 Böyük Britaniya şahzadələri Trampla görüşməkdən imtina ediblər

10:22 Bu günə olan məzənnələr – Rəsmi

10:17 Goranboyda 4 uşaq anası, 23 yaşlı qadın itkin düşüb

10:13 Azərbaycanda internetin sürəti azalıb – Ermənistan 28 pillə öndədir

10:09 47 yaşlı kişi intihar edib

10:05 “Heç kim yaxasını qurtara bilməyəcək” – Ərdoğan

15 İYUL 2018

19:35 Sumqayıt şəhərində radikal müxalifətin və dini qrupların 18 əsas fəal üzvü saxlanılıb

18:29 Tovuzda qadın əri tərəfindən bıçaqlanıb

17:35 Kabildə partlayış törədilib, ölənlər və yaralananlar var

17:18 Adnan Oktarın daha bir DƏHŞƏTLİ ƏMƏLİ ÜZƏ ÇIXDI

16:50 Şirvanda iki minik avtomobili toqquşub, 1 nəfər xəsarət alıb

16:29 “Riyad“ Ticarət Mərkəzində baş verən yanğın zamanı 2 nəfər yanıq xəsarəti alıb



loading...
“Elçibəy gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirilib

“Əbülfəz Elçibəy-80” İctimai Təşkilat Komitəsi “Elçibəy Gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirib
Bu insanlar ölülərlə əlaqəyə girirlər və... - Tanınmış şaman hər şeyi açdı

Sosioloq, türkoloq, araşdırmaçı, TÜRKSOY-un üzvi, "Şaman. Təbiət qüvvələri oyananda" kitabının müəllifi, əslən xakas türklərindən olan və tanınmış şaman Timur Davletovun Publika.az-a müsahibəsi
ARXİV

Xəbərlər işıq sürətilə

Sayt haqqında | Əlaqə
MİLLİYOL (©) 2016