Azərbaycanda iki jurnalistə vəzifə verildi Jurnalisti təhqir edən direktor cəzalandırıldı “Polat Yol Yapı” şirkətinin qanunsuzları davam edir Azərbaycanda yüksək vəzifəli dövlət məmuru saxlanıldı
 

Manat nə vaxta qədər ucuzlaşa bilər?

Tarix 27.08.16, 14:57

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6

İqtisadçı-alim Qubad İbadoğlu növbəti məqalə ilə çıxış edib. MilliYol.Az "Facebook" sosial şəbəkəsi vasitəsi ilə yayımlanan həmin məqaləni təqdim edir:


Manatın devalvasiyası yenidən gündəmə gəlib,  artıq bir sıra  ekspertlər manatın  növbəti devalvasiyasının tarixi,  eləcə də dollara nəzərən məzənnəsi ilə əlaqəli rəqəmlər də səsləndirirlər.

Əslində Azərbaycan manatı ABŞ dollarına nisbətdə hər gün devalvasiyaya uğrayır,  yəni kiçik templərlə olsa da gündən-günə dəyərini itirir. Baxmayaraq ki,  Azərbaycan Mərkəzi Bankının  (AMB)  son məlumatlarına görə, manatın dollara nisbətən  hazırkı məzənnəsi  bu ilin yanvar ayının orta aylıq məzənnəsi ilə  müqayisədə 2,9 faiz ucuzlaşıb.

Təbii ki,  son 6 ay ərzində iqtisadiyyatda baş verənlərə nəzərən manatın məzənnəsindəki 2,9 faizlik ucuzlaşmanı adekvat hesab etmək olmaz. Çünki,  ilk 7  ayının   makro iqtisadi  nəticələrinə görə,  ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə ÜDM-in  bütövlükdə 3 faiz, qeyri-neft bölməsinin ÜDM-i 5,4 faiz, əsas kapitala yönəldilmiş vəsaitlər 29,7 faiz , eləcə  də tikinti-quraşdırma işləri 31,7 faiz , kredit qoyuluşları 9,1 faiz azalıb,  istehlak məhsullarının və xidmətlərin qiymətləri 10,6 faiz, o cümlədən ərzaq məhsullarının qiymətləri 12,0 faiz bahalaşıb. Gömrük məlumatına görə, bu ilin ilk yarısında keçən ilin müvafiq dövrünə nisbətən ixrac əməliyyatları 13,9 faiz , o cümlədən  qeyri-neft ixracatı 27 faiz  aşağı düşüb, ticarət  dövriyyəsində  225,7 milyon dollarlıq mənfi saldo yaranıb, bütün bunlara rəğmən şübhəsiz ki,  həmin dövrdə  tədiyə balansının kəsiri də çoxalıb. 

Bunlardan əlavə, monetar-fiskal göstəricilər də pisləşib.Belə ki, dövriyyədə olan nağd pul kütləsinin pul bazasına nisbəti 75,6 faiz, cəmi depozit bazasının valyutalar üzrə strukturunda dollarla əmanətlər 80,2 faiz təşkil edib.  İndiyədək 9 bank  bağlanıb. Azərbaycan Əmanətlərin Sığortalanması Fondu (ADIF) tərəfindən  bağlanan  9 bank üzrə 218 milyon manatdan artıq kompensasiya ödənilib. Nəticədə də ADİF texniki defolt vəziyyətinə düşüb. Kommersiya banklarının xarici öhdəlikləri   6 milyard 625,8 milyon manata çatıb. 

Bütün bunlarla yanaşı, 2016-cı ilin yanvar-iyul aylarında 2015-ci ilin eyni dövrünə nisbətən  dövlət büdcəsinin gəlirləri 25,3 faiz azalıb. Yəni bu ilin 7 ayında ötən il  dövlət büdcəsinə yönələn  vəsaitin hər 4 manata  1 manat   azalıb.   Bu ilin ilk yarısında Dövlət Neft Fondunun  (DNF)  büdcəsinə 4 milyard manata və ya 2,5 milyard dollara qədər  vəsait yığılıb. Nəticədə,  DNF-nin dollarla ifadə olunan 6 aylıq büdcəsi  ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 1,4 milyard dollar və 36,4 faiz azalıb.  

Beləliklə də Valyuta bazarının əsas iştirakçısı  olan DNF-in hər həftə  keçirilən 2 hərrac üzrə 100 milyon dollar satması dollara artan tələbatın  müqabilində  yetərli deyildir. Deməli, valyuta bazarında bir tərəfdən azalan təklif, digər tərəfdən  isə artan tələb problem mövcuddur. 

AMB-nin iyun ayına olan son  məlumatına   görə,  həmin ayda yalnız  nağd xarici valyuta ilə mübadilə əməliyyatları üzrə satışın həcmi  dollarla  321 milyon 916 min,  avro ilə 59  milyon 158 min avro,  ingilis funt sterlinqi  ilə 3 milyon 97 min dollar  təşkil edib.  Cari ilin iyun ayında may ayı ilə müqayisədə hər 3 sərbəst dönərli valyuta üzrə satışın həcmi orta hesabla 2 dəfəyədək artıb.   Bu göstəricilər  nağd xarici valyuta ilə mübadilə əməliyyatları ilə olan vəziyyəti   xarakterizə edir.  Çox güman ki, iyul və avqust aylarında bu  tendensiya davamlı olub. Eyni zamanda nəzərə alaq ki, dollara və digər valyutalara tələbatı həm də nağdsız xarici valyuta ilə mübadilə əməliyyatları yaradır.

Göründüyü kimi valyuta bazarında gərginlik artıb. Bunu şərtləndirən amillər sırasına  bankların sürətlə  bağlanmasından sonra bu sistemə olan etibarın,  hər gün dəyərini itirdiyinə görə manata olan inamın azalması,  eləcə də son vaxtlar sabit artım nümayiş etdirən  kənd  təsərrüfatında məsrəfləri  manatla olan təsərrüfat adamlarının əldə etdiləri  qazanclarını  dollara dəyişdirməsi,  yeni tədris ilinin  başlaması ilə əlaqədar olaraq xaricdə təhsil haqqlarının ödənilməsi, yay məzuniyyətləri zamanı xaricə gedənlərin sayının atması,  ən başlıcası isə kommersiya banklarının valyuta  ilə əməliyyatları üzrə manipulyasiyaları,  son dövrlər  ölkədən kapitalın  çıxarılmasının  sürətlənməsi ilə izah etmək olar. Bu şərtlərlə manatın məzənnəsinin  yaxın zamanlarda  sabitləşəcəyini  gözləməyə dəyməz.

Odur ki,  AMB-nin  3 seçimi vardır: 

1) hazırkı ssenari üzrə manatın məzənnəsini kiçik, lakin artan templərlə, 

2) fasiləli kəskin devalvasiya,

3)  manatı çevik və üzən məzənnə siyasəti ilə  azad bazarın öhdəsinə buraxmaq. 
Bu üç yolun hamısı  manatın dəyərini itirməsinə aparır.  Hər 3 yolun sonu manatın gerçək məzənnəsinin formalaşmasında bitir.  Birinci yol uzun, ikinci yol orta, üçüncü yol isə qısadır.  Seçim hüququ da AMB-dədir, qərar qəbul etmə səlahiyyəti isə  yenicə yaradılmış Maliyyə Sabitliyi Şurasındadır.

MilliYol.Az



Xəbərin oxunma sayı : 499

loading...

Analiz

Önəmli

Son xəbərlər

12 DEKABR 2017

12:21 Qohum evliliklərinin fəsadları

11:08 Nazirlikdən pensiyalarla bağlı ittihamlara cavab

10:59 Tramp: “Ailə miqrasiyasını dayandırmaq lazımdır”

10:34 Prezident İlham Əliyev Heydər Əliyevin məzarını ziyarət edib

10:13 Mingəçevirdə kişi meyiti tapıldı

0:00 Heydər Əliyevin vəfatından 14 il ötür

11 DEKABR 2017

18:19 Prezident 3 qəsəbənin ilə bağlı sərəncam imzaladı

17:58 Qurban Qurbanovun debüt oyunundakı rəqibi müəyyənləşdi

17:33 Netanyahu Qüdslə bağlı avropalılara səslənib

17:12 Ərdoğan: “Qüdsdə hər daşın ayrı hekayəsi var”

17:00 Bakıdakı parkomatlardan pulları bələdiyyələr toplayacaq

16:44 Bir mənzili bir neçə şəxsə satmaq mümkün olmayacaq

16:24 Bakıya 350 yeni avtobus gətiriləcək

16:02 Rusiya hərbi qüvvələrini Suriyadan çıxarır

15:49 Saakaşvili: “Hərbi əsirəm”

15:26 Məşhur türk rejissor aktyor tərəfindən öldürüldü

15:03 Tehrandan Ər-Riyada barış şərti

14:47 Yalçın Topçu: “Türkiyə bu məsələdə Azərbaycanın yanındadır”

14:15 Prezident İlham Əliyev: “Rusiya ilə parlamentlərarası əməkdaşlıq genişləndirilməlidir”

14:00 Ağır atletika üzrə yığmanın baş məşqçisi istefa verdi

13:45 Jirinovskidən Trampın Qüds qərarına reaksiya

13:23 Ölkədə fiziki qüsurlu doğulan körpələrin sayı açıqlanıb

13:18 Azərbaycanda iki jurnalistə vəzifə verildi

13:08 Hacı Məmmədovun bacısı: “Nəyinizə lazımdır Hacının qəbri?”

12:52 Bu il 13 bank filialı bağlanıb

12:36 Nazir: “Əlillərin işlə təminatında problemlər var”

12:12 “Bir az mədəni olsunlar, tərbiyəsizlik etməsinlər”

12:00 “Seçkilərdə prezidentliyə namizədliyimi verəcəyəm”

11:51 “Monopoliya naziri” hər il Azərbaycana nə qədər ziyan vurub?

11:46 Palata: Bank sektoru mənfəətliliyini qoruyur

11:23 Bakıda yeniyetməni 3 dəfə bıçaqladılar

11:02 Bacısının ərini və qayınatasını güllələdi

10:31 Andre Villie: “Təzyiqlər məni Azərbaycana daha da yaxınlaşdırdı”

10:15 Siyəzəndə sürüşmə: 50 evdə çat əmələ gəlib

10 DEKABR 2017

21:58 Salyanda yol qəzası: yaralılar var

21:36 Cocuq Mərcanlıda gün ərzində 1,30 hektar ərazi tam təmizlənib

21:12 Ruhani yeni büdcənin layihəsini təqdim etdi

20:48 Saakaşvili tərəfdarlarının mitinqi sona çatdı

20:23 Sülh üzrə Nobel mükafatının təqdimetmə mərasimi keçirilib

20:01 Mingəçevirdə mənzildən qadın meyiti tapılıb

19:45 Rusiyadan Azərbaycana gələn qatarlara yeni hərəkət qrafiki tətbiq edilib

19:21 Süni intellektə malik holoqram təqdim edilib

19:07 Avropanın ən kasıb ölkələri müəyyən edilib

18:59 Britaniyaya yağan güclü qar hava limanlarının işini iflic edib

18:32 Ölkəmizdə “Formula-1” azarkeşlərinin sayı artıb

18:14 Türkmən prezident 4 nazirlə vidalaşdı

18:00 Rəsmi Tbilisi Saakaşvilinin ekstradisiyasını istəyir

17:46 Gürcüstana 1,5 milyondan çox azərbaycanlı səfər edib

17:22 YAP: “Struktur islahatları gələn il də davam edəcək”

17:09 Çaylarda sululuq səviyyəsi açıqlandı

16:51 Türkiyədən Qüds açıqlaması: “Gücləri yetməz”

16:34 “Qəbələ”nin idmançısı keçmiş dünya çempionunu məğlub etdi

16:11 Saakaşvilinin tərəfdarları Kiyevdə aksiya keçirir

15:59 Putin Ankarada Ərdoğanla Qarabağı müzakirə edəcək?

15:37 Çaylarda sululuq səviyyəsi açıqlandı

15:19 Puerto-Rikoda qasırğa nəticəsində ölənlərin sayı 64 nəfərə çatıb

14:52 Astanada Heydər Əliyev Muzeyi açılıb

14:34 Çexiya prezidenti Aİ-ni qorxaqlıqda ittiham edib

14:12 Danışa və eşidə bilməyənlər: Onlara televiziya lazımdırmı?

13:38 ABŞ-da birmühərrikli təyyarə yaşayış evinin üzərinə düşüb

13:13 “Şimali Koreya ilə dialoqun başlanması zəruridir” – Antonio Quterreş

12:50 Teymur və Murad Benyaminovların kartel sövdələşməsinin üstü açıldı

12:35 ABŞ-ın Qüds qərarından Bakı istifadə edə bilər - Politoloq

12:14 Qarabağ üçün son görüşdə İrəvanı razı salan məqam

11:57 Xocalıda 4 yaşında əsir düşən Mehdi evləndi - Foto

11:38 Nazim İbrahimovun biznesmen qızı nişanlandı (FOTOLAR)

11:33 İngiltərədə gözlər Liverpul və Mançester derbilərində

11:11 Türkiyə “Akkuyu” AES-i layihəsinin icrasına başlayır

10:53 Bu gün Azərbaycan Kubokunda 1/4 final mərhələsinə start veriləcək

10:31 Gəncədə evləri qarət edən şəxs yaxalanıb

10:00 Müdafiə Nazirliyindən cəbhədəki vəziyyətlə bağlı - Açıqlama

09 DEKABR 2017

21:59 ABŞ-ın Qüdslə bağlı addımı BMT TŞ-a böyük zərbədir - Ərdoğan

21:37 Buffon üçün vida oyunu təşkil olunacaq

21:13 Trampdan dünyaya açıq təhdid: Qırmızı xətti keçəcəyik

20:57 Problemli kreditlərin artmasının səbəbi - Ekspert şərh edir

20:31 “Tramp dodaqlarımdan öpmək istədi” - Məşhur aparıcı sirri açdı

20:15 Səhiyyə Nazirliyi uşaq intiharlarının səbəblərini açıqladı

19:52 Ər-Riyaddan şok: Qüds xəbərləri qadağan edildi

19:37 Bakıda göydələnlərin 80 faizinin reyestr çıxarışı yoxdur - Ekspert

19:14 Vəkillər Kollegiyasına sənəd qəbulu bərpa edilir

18:51 İlham Əliyevin müşavirədən çıxardığı professor vəfat etdi

18:35 Türkiyə və İran təhlükəsizlik məsələlərini müzakirə edəcək

18:11 Azərbaycan hərbi məhkəmələrinin səlahiyyətləri artırılacaq

17:50 Livan prezidentindən Ər-Riyada mesaj – Həriri böhranı

17:33 Yuliya Timoşenko: “Ukraynanı dünyanın gözü qarşısında biabır edirlər”

17:15 Tarkandan Türkiyədən köçmə xəbərlərinə cavab

16:54 Trampa qarşı etirazlar davam edir - Mindən çox insan yaralanıb

16:31 “İŞİD üzərində tam qələbə əldə edilib” – İraqın baş naziri

16:09 Ötən günün “yol terroru” – 5 nəfər xəsarət alıb

15:50 Ağ Ev Kremli təhdid etdi

15:21 FAT ABŞ-la danışıqları dayandırdı

15:06 Hərbi məhkəmələrin səlahiyyətləri artırılır

14:57 Məşhur kino aktyoru vəfat edib

14:32 Maştağada narkotik maddə satan keçmiş məhkum saxlanılıb

14:10 Ərdoğan İlham Əliyevi təcili Türkiyəyə dəvət etdi

13:56 İlhamə Quliyevanın oğlu həbs edildi

13:38 Mirşahin Ağayev yeni telekanal açır

13:38 Tofiq Heydərov istefa verdi

13:22 Ərdoğan İlham Əliyevi Qüds məsələsinə görə İstanbula dəvət etdi

13:11 Prezidentin icra başçılarına verdiyi vaxt başa çatır

12:59 Bərdədə 21 yaşlı gənci bıçaqlanıb

12:33 Türkiyəli futbolçu “Yuventus”la anlaşdı

12:08 Bakıda qadın əri tərəfindən bıçaqlanıb

11:50 Tramp: “Biz kommunizmi diz çökdürdük”

11:26 Azərbaycan amansız ailə qətlləri ilə çalxalanır

11:02 Neft bahalaşdı

10:45 Atəşkəs 130 dəfə pozulub

08 DEKABR 2017

18:16 Prezident 3 səfiri geri çağırdı (SƏRƏNCAM)

17:55 Putin Türkiyəyə Ərdoğanla görüşə gedir

17:45 Ermənilər Ağdamın cəbhə kəndini atəşə tutdu

17:40 “Haqqımda yazılanlar cəfəngiyyatdır və heç bir əsası yoxdur”

17:34 “Adamlar Feysbukda Minsk Qrupunun bəyanatlarını ələ salırlar” – Tofiq Zülfüqarov

17:30 Anar Nağılbazın keçmiş arvadı: “O videoda mən də...”

17:23 Bakıda 705 mindən çox insan məsuliyyətə cəlb edilib –Bir il ərzində

17:17 Şamaxıya 30 sm qar yağdı

17:12 Gürcüstana 2,5 kq qaçaq qızıl keçirmək istəyən Azərbaycan vətəndaşı saxlanıldı

17:05 Hasilat Sənayesində Şəffaflıq üzrə Komissiya toplandı

16:50 Xam ipəyin gömrük rüsumu 10 dəfə artırılır

16:38 Problemli kreditlərin həcmi 1,9 mlrd. manata çatıb

16:33 Gələn il Azərbaycanda dini bayramlarla əlaqədar qeyri-iş günləri açıqlanıb



loading...
Qadağan olunmuş xəbərlərə görə cərimə və bloklanma - Məcəlləyə dəyişiklik

Azərbaycanda yayılması qadağan edilən informasiyanın yerləşdirilməsinə görə cərimələr müəyyən olunub.
Jurnalistin verdiyi sual ona baha başa gəldi (VİDEO)


İtaliyada Nemo televiziyasının müxbiri canlı yayımda açıqlama alarkən respondentinin sərt reaksiyası ilə üz-üzə qalıb.
ARXİV

Xəbərlər işıq sürətilə

Sayt haqqında | Əlaqə
MİLLİYOL (©) 2016