“Kontakt Home“ mağazalar şəbəkəsi müştəriləri necə aldadır? Xocavənd DSMF-nin müdiri “rüşvəti salam əvəzinə alır”.. Beyləqanın icra başçısı meydan sulayır... - Qarşısına çıxanı əzir... dağıdır... Xocavənddə Məmmədovların “musiqi bazarı“
 

Kamran Əsədov:“Ölkədə ali təhsilli işsizlər ordusu yaranıb”

Tarix 16.05.18, 13:25

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


Mayın 13-də 2018-2019-cu tədris ili üçün ali məktəblərə II və III qruplar üzrə keçirilən imtahanların nətciləri geniş müzakirə olunur. Xatırladaq ki, imtahanlar zamanı abituryentlərin 48 faizə qədəri 0-200 bal toplayıb. İki qrup üzər 7 abituryent onlara təqdim edilmiş bütün suallara doğru cavab verərək maksumum, 700 bal tolplayıb


Təhsil eksperti Kamran Əsədov Strateq.az saytına müsahibəsində imtahanın nəticlərini, təhsil sahəsində həyata keçirilən dəyişikliklərə rəğmən, keyfiyyətdə irəliləyişlərin olmamasının səbəblərini, vəziyyətdən çıxş yolları ilə bağlı sualları cavablandırıb.

Müsahibəni oxuculara təqdim edirik:

-Kamran bəy, bu il ali məktəblərə ilk qəbul imtahanından çıxan  nəticələr nədən xəbər verir?

-1992-ci ildən ali məktəblərə qəbul imtahanları ənənəvi test üsulu ilə həyata keçrilir. Artıq 26 ildir ki, heç bir kənar müdaxilə olmadan, obyektiv və  şəffaf üsulla hər kəsin ali məktəblərə qəbul olmasına imkan yaradılıb. Lakin 26 ildir ki, qəbul imtahanından sonra imtahanda iştirak edənlərin göstərdiyi nəticələrdə kəskin artım yoxdur. Belə ki, 1992-ci ildə də 200 – balla ali məktəblərə qəbul olmaq mümkün idi, 2018-ci ilıdə də bu, mümkündür.

Bu il ənənəvi üsulla soununcu dəfə qəbul imtahanları keçiriləcək. 2019-cu ildən isə tamamilə yeni formatda ali məktəblərə qəbul imtahanları aparılacaq.

Əlbətdə, hər il imtahanlardan iştirak edənlərin 50 faizə yaxını keçid balını toplaya bilmir. Onların göstərdiyi nəticələr 0 – 200 bal arası olur. Bunun səbəbi şagirdlərin imtahanlara ciddi hazırlaşmaması ilə bağlıdır. 7 abituryent isə onlara təqdim edilmiş bütün suallara doğru cavab verərək maksumum, 700 bal toplayıb. Bu o deməkdir ki, cari ildə qəbul imtahanlarında yüksək nəticə göstərəcək abituryentlərin sayı əvvəlki illərdən çox olacaq.

-Uzun müddətdir ki, qəbul göstəricilərində mənzərə çox az fərqlə dəyişir. Amma Təhsil Nazirliyində kifayət qədər dəyişikliklər olub. İdarəetmədəki yeniliklər təhsilin göstəricilərinə niyə yansımır?

-Təhsil, təhsili bilənlər, bu sahədə təcrübəsi olanlar tərəfindən idarə olunmalıdır. Təhsil sistemi laboratoriya deyil ki, hər dəfə yuxuda gördüyün bir şeyi təcrübədən keçirəsən. Təhsil sistemi ölkədə əhatə dairəsinə görə ən böyük kütləni toplayan sahədir. Belə ki, 4472 orta məktəbdə 1.6 milyon şagird təhsil alır və onlara 151 min müəllim təhsil verir. 54 ali təhsil müəssisəmizdə 164 min tələbəyə 25 min müəllim elmin sirlərini öyrədir. Rəqəmlərə baxdıqda görürük ki, ölkə əhalisinin böyük faizi birbaşa təhsil prosesinin aktiv iştirakçısıdır. Lakin təhsil sistemində həyata keçrilən islahatlar formal xarakter daşıdığı, heç bir elmi əsası olmadığı, praktiki yoxlanılmadığı üçün sadəcə olaraq vəsait itkisinə xidmət edir. Təhsil sistemi qısa müddətdə tez-tez dəyişikliyi sevmir. Uzun müddətli qaydalar müəyyən olunmalıdr ki, insanlar buna vərdiş etsinlər, öyrənib mənimsəsinlər. Təhsil Nazirliyi sistemində aparılan srtuktur və kadr dəyişikliyi formal xarakter daşıyır.

-Orta məktəblərin yuxarı sinflərində artıq tədrisin keyfiyyəti aşağı düşür. Oxumaq istəyən şagirdlər repetitor yanına, müəllimlər isə qazanclı repetitorluğa gedirlər. Yerdə qalan çoxluq demək olar ki, təhsildən kənarda qalır və nəticədə belə mənzərə yaranır. Dövlət bu vəziyyəti dəyişmək üçün niyə müdaxilə etmir?

-Danılmaz faktdır ki, orta məktəb şagirdləri dərsdən  sonra hazırlıq kurslarına, repetitorlara müraciət etməsələr, yaxşı nəticə əldə etmələri inandırıcı olmaz. Əslində, təhsildə kütləvi şəkildə repetitorluq  modeli son illərdə ortaya çıxıb. Əvvəl şagirdlər orta məktəbdə aldıqları biliklərin hesabına ali məktəblərə  daxil olurdular. Repetitor yanına gedən şagird daha ciddi nəzarətə götürülür. Şagirdin vaxtı-vaxtında müəllimin yanına gedib-gəlməsi, müəllimə xüsusi vəsait xərclənməs və prosesin valideyn tərəfindən daha ciddi nəzarətə götürülməsi yaxşı nəticə verir. Orta məktəbə gedən şagirdi isə valideyn güclü nəzarətdə saxlamır. Həmin şagirdlər hazırlığa gedə bilmədikləri, digər abituryentlərdən “geri qaldıqları” üçün ruhdan düşürlər. Təcrübə göstərir ki, ali məktəblərə qəbul imtahanlarında heç bir müəllim yanına getməyən şagirdlər də yaxşı nəticələr əldə edirlər. Bu şərtlə ki, şagirdə həm valideyn ciddi nəzarət eləsin, həm də məktəb dərsin keyfiyyətinə fikir versin.

-Son illər repetitora müraciət edənlərin sayında hiss olunacaq dərəcədə azalma var…

-Bunun əsas səbəbi müəllimlərin tələb etdikləri xidmət haqlarının yüksək olmasıdır. Yəni, illərlə bu sahədə məşğul olan təcrübəli repetitorlar daha yüksək qiymətə xidmət təklif edirlər. Valideynlər isə daha az vəsaitə başa gələn variantlara meyl edirlər. İki repetitora 200 manat verməkdənsə, uşağı 5 fəndən kursa göndərərək, tədris mərkəzinə iki repetitora ödənilə pul qədər vəsait xərcələyir. Bundan başqa, son dövrlərdə qəbul imtahanlarında baş verən dəyişiklikləri repetitorlar yaxşı mənimsəmirlər. Onlar elektron ərizə qəbulu və bu kimi digər yenilikləri bilmədikləri üçün valideynlər əlavə yerlərə xidmət üçün müracət etməli olurlar. Daha sonra şagirdlər seçdiyi qrup üzrə onlara lazım olan fənlərə daha çox zaman ayırır və repetitor yanına da yalnız bu fənlər üzrə gedirlər. Nəticədə şagirdlər elmi biliklərə birtəfəli qaydada yiyələnir. Beləliklə, onların dünya görüşləri zəif inkişaf edir. Bu da gələcəkdə şagirdlərin iş fəaliyyətində problemlər yarada bilər.

-Kamran bəy, hər il təxminən nə qədər orta məktəb məzunu təhsildən kənarda qalır? Ali məkətblərin qəbul planı, orta ixtisas təhsil müəssisələrinə və xaricə təhsil arxasınca gedənləri çıxsaq, qalan məzunların sayı təxminən nə qədərdir? Qərb təcrübəsində dövlət onları necə istiqamətləndirir?

-Hər il orta məktənləri 90 minə yaxın şagird bitirir. Onlarln 70 faizə qədəri ali məktəblərə qəbul olmaq üçün sənəd təqdim edir. Ali məktəblərə qəbul plan yeri isə 40 minə yaxındır. Elə ilk baxışda 50 minə qədər məzunun tələbə adını qazanmadığı ortaya çıxır.

Bundan başqa 10 minə qədər gənc təhsilini orta ixtisas təhsili müəssisələrində və ya peşə məktəbində davam etdirir. Məzunların 10 mindən çoxu xarici ölkələrdə təhsil almağa üz tutur. Heç bir yerə qəbul olmayan və xaricə getməyənlərin bir qismi  isə yenidən ali məktəblərə hazırlaşmağa başalyır.

Qərbdə dövlət özünə ehtiyac olan ixtisas və istiqamətlər üzrə kadr hazırlığında maraqlı olur. Daha çox təklif hansı sahəyə varsa, üstünlüyü də ora verir. Amma Azərbaycanda əmək bazarının tələbatı nəzərə alınmadan təklifdən çox kadr hazırlığı həyata keçirilir. Nəticədə kifayət qədər böyük sayda diplomlu,  ali təhsilli işsiz ordusu yaranır.

-Nə etmək lazımdır, hazırki durumu dəyişmək üçün hansı addımlara ehtiyac var?  

-Təhsil sistemində ciddi, amma formal xarakter daşımayan islahatlar həyata keçrimək lazımdır. İlk növbədə bağçalar Təhsil Nazirliyinə birləşdirilməli və onlara qəbul elektron qaydada həyata keçirilməlidir. Bundan sonra bağçaların kadr potensialı və tədris resursları yenidən işlənməlidir. Orta məktəbləri idarə edən direktorların hamısı imtahan edilməli, sənədləri yoxlanılmalıdır. Bu sahəyə yararalı olmayanlar vəzifəsindən kənarlaşdırılmalı, yeni potensiallı şəxsləri tədrisə cəlb etmək lazımdır. Bundan əlavə, məktəblərə maliyyə muxtariyyatı vermək, xidmət göstərmək üçün imkanlar açmaq lazımdır. Mütəmadi olaraq, orta məktəb müəllimlərinin bilik və bacarıqlarının yoxlanılmasını həyata keçriməyə ehtiyac var. Zəif nəticə göstərənləri kənarlaşdırıb təhsilə yeni müəllimləri cəlb etmək gərkdir.

-Bəs ali təhsil sistemində?

-Ali məktəblərdə ciddi islahatlar aparmaq, yalnız əmək bazarında ehtiyac olan ixtisaslar üzrə kadr hazırlığı həyata keçirmək lazımdır.

 Universitetlərin tədris proqramlarının müasir dünya standartlarına uyğun şəkildə qurulmasına nəzarət etmək lazımdır.



Xəbərin oxunma sayı : 418

loading...

Müsahibə

Önəmli

Son xəbərlər

20 MAY 2018

20:08 Ötən il axtarışda olan 55 insan alverçisinin 32-si tutulub

20:00 Ukrayna MDB çərçivəsində imzalanmış müqavilələrdən çıxmaq niyyətindədir

19:35 Türkiyədə iki terrorçu məhv edildi

19:10 Misirdə avtobus qəzası: Ölənlər var

18:50 Ağ Ev: Trampla Kim Çen Inın görüşü ləğv edilməyib

18:17 Həyat yoldaşına 300 minlik avtomobil aldı

17:42 “Yaranmış vəziyyətə görə məsuliyyət tam şəkildə Ermənistanın üzərinə düşür”

17:15 Qazaxıstanda neft yatağında yanğın baş verib

17:01 “Bild”: Putin Merkeli təhqir etdi

16:40 Roman Abramoviçi Britaniyadan qovurlar

16:21 Azərbaycan hərbçisi şəhid oldu

15:33 Ermənistanda yeni etiraz aksiyaları başlaya bilər

14:20 Sabiq nazir əfv üçün müraciət edib - MTN rəhbəri bağışlanmasını istəyir

12:35 “Rəsulzadənin, Elçibəyin, Heydər Əliyevin adlarına universitetlər açaq”

11:30 Bakının mərkəzində əməliyyat: bankı yarmaq istəyən 17 yaşlı gənc saxlanılıb

10:20 Bu gün I və IV qruplar üzrə ali məktəblərə qəbul imtahanı keçirilir

19 MAY 2018

21:30 Putin: Yeni nüvə silahları növbəti illərdə istifadəyə veriləcək

20:40 Rusiya XİN Azərbaycanın tənqidinə reaksiya verib

19:40 Britaniya şahzadəsi evləndi - baş nazir toya dəvət edilməyib

18:10 Ermənistanın yeni xarici işlər naziri Qarabağa gəldi

16:20 Prezident İlham Əliyev Kamerun prezidentini təbrik edib

16:00 DSMF-nin 5 rayon şöbəsinin müdiri vəzifəsinə təyinatlar olub – Siyahı

15:47 Əkin yerlərinin yandırılması ilə bağlı daha bir qadağa

15:30 Kadırovun sabiq köməkçi Azərbaycan biznesmeninin qətlində ittiham edilir

15:14 İraqda parlament seçkilərində iranyönlülər qalib gəlib

14:57 Narkotik və güclü psixotrop tərkibli həblər satan şəxslər saxlanıldı

14:41 ABŞ maliyyə nazirliyi Venesuela prezidentini narkotacir adlandırdı

14:27 Ləğv prosesində olan “Dəmirbank”ın kreditorlar komitəsi yaradılıb

14:12 Sabaha olan hava proqnozu

13:40 BMT qərarına İsrailin cavabı: Riyakar qurum

13:27 Həbxsanadakı ərinə narkotik gətirərkən yaxalandı - Şəkidə

13:15 Moskva-Həştərxan təyyarəsi geri qayıtdı - Mühərrik sıradan çıxıb

12:53 İlham Əliyev Kuba rəhbərinə başsağlığı verdi

12:40 Bu ilin ümumdaxili məhsulunun həcmi açıqlandı

12:26 Aİ və Azərbaycan arasında yeni saziş nə vaxt imzalanacaq? - Rəsmi cavab

12:11 “2020-ci ildə “ASAN Xidmət” Azərbaycanı tam əhatə edəcək” – Ülvi Mehdiyev

11:56 Hindistanda ağır yol qəzası baş verib, 19 ölü, 7 yaralı

11:40 Bakının 2 yerində hərəkət qismən məhdudlaşdırılır

11:29 İki rayona yeni polis rəisi təyin edilib

11:13 Saxta əlilliklə bağlı araşdırmalar başladı – həbslər gözlənilir

10:50 Məmmədyarov Qəzza hadisələrinə dair mövqeyini açıqlayıb

10:37 75 yaşlı kişi özünü asıb

10:19 Cəbhədə vəziyyət gərginləşib

10:00 Neftin qiyməti 81 dolları keçdi

18 MAY 2018

23:28 Prezident İlham Əliyev bu şəxslərlə bağlı sərəncam verdi

22:33 Cənubi Qafqazda yeni qaynar nöqtə yaranır

21:40 “Burada qəbahət olan nədir?”

20:12 Mehriban Əliyeva Koişiro Matsuuranın 80 illiyi münasibətilə keçirilən konfransda iştirak edib

19:20 Qaradağ İcra Hakimiyyəti jurnalistləri mükafatlandırıb

18:33 Diaspor və İctimai Təşkilatların Əməkdaşlıq Platforması kampaniyaya başladı

18:00 Bakıda yol niyə çökdü? - Səbəb +Fotolar

17:53 Təhsil naziri rektorlara tapşırıq verdi

17:47 Britaniyada zəhərlənən Sergey Skripal xəstəxanadan buraxılıb

17:41 Ötən il dövlət qurumları 42 mln. manat vəsaitin təyinatını dəyişdirib

17:35 İsrail aeroportunda reyslər gecikir - Yanğın olub

17:29 BMT-dən Qəzza açıqlaması : “İsrailin etdikləri müharibə cinayətidir”

17:23 Şamaxı sakini Rusiyadan evinə qayıdaraq özünü asıb

17:17 Leps yıxıldı, qabırğaları sındırdı - Xəstəxanaya yerləşdirilib

17:10 Azərbaycanda 26 mindən çox uşaq bu xəstəlikdən əziyyət çəkir

17:03 “Röyanın konsertində dicey olublar” - Roza əkizlərdən danışdı

16:57 İran prezidenti İstanbula getdi

16:50 Bakının Xətai prospektində hərəkət qismən məhdudlaşdırılır

16:48 Ermənistanın müdafiə və xarici işlər nazirləri Naxçıvan sərhədində - Foto

16:46 “Hüseyn Abdullayev ölər, ancaq yalvarmaz, sınmaz!” – “Quska”dan ilk açıqlama

16:44 “Qaçqınkom”un daha bir şöbə müdiri işdən çıxarılıb

16:38 Qafqaz müsəlmanları İdarəsi bəyanat yaydı

16:33 Mərhum nazirin villası sökülür - Fotolar

16:30 Şirvanda quldurluqda şübhəli bilinən şəxs saxlanıldı

16:22 İsrail İordaniya ilə sərhəddə divar tikintisini yekunlaşdırdı

16:15 “Bank Respublika”nın əməkdaşları haqqında cinayət işi başlanıb

16:07 Putin Rusiya hökümətinin yeni tərkibini təstiqləyib

15:59 Hesablama Palatasının səlahiyyətləri artırıldı

15:54 Amerikalılar Sarkisyanlar ailəsinin hesablarını dondurdu

15:52 İşdən çıxarılacaq digər icra başçıları – Adlar

15:50 Mikayıl İsmayılovun fermasında SOCAR-ın qul kimi işləyən əməkdaşları

15:48 “Niyə beynəlxalq aləmdə irad almalıyıq?!” - Zahid Oruc

15:42 Uşaqların 1 yaşından bağçaya verilməsi rəsmiləşdi

15:35 “Etirazımız Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinə çatdırılacaq” - Hikmət Hacıyev

13:57 4 azyaşlı qan parçalanması səbəbi ilə xəstəxanaya yerləşdirildi

13:51 Səməd Seyidov: “Sanksiyaya məruz qalmağımdan şərəf duyuram”

13:45 Rusiya aviadaşıyansız qaldı - “Kuznetsov” tərsanəyə göndərilib

13:39 “Səməd Seyidov niyə hədəf seçildi?” - Deputatlar dəstək oldu

13:33 Leysan yağacaq, dolu düşəcək - Xəbərdarlıq

13:27 Arvadını benzinlə yandıran şəxsə ağır cəza verildi

13:21 Bu il 193 nəfər İİV-ə yoluxub - 16 nəfər ölüb

13:15 Türkiyə parlamentində erməni deputatın toxunulmazlığı ləğv oluna bilər

13:10 Premyer Liqanın sonuncusu ÇL qalibindən çox qazandı

13:04 Azərbaycanda BU SƏNƏDLƏR üçün yeni rüsumlar tətbiq edilə bilər

12:59 DİM-dən rus bölməsinin abituriyentlərinə MÜRACİƏT

12:53 “Mən də xanımam, ürəyim var” - Sevda

12:47 Netanyahudan “toyuq rəqsi” - Video

12:41 Naxçıvan ordusu, prezident Əliyevin son çıxışı və Ermənistanda panik müzakirələr

12:35 Avstriya Türkiyə vətəndaşlarını deportasiya edir

12:29 Bir sıra yollarda hərəkət qismən məhdudlaşdırılır

12:23 DYP xəbərdarlıq etdi - 200 manat cərimə və ya 1 ay həbs

12:17 Azərbaycanda 900-dən çox insan İİV-dən ölüb

12:11 Yerevan yenə qarışdı - Bu dəfə baş prokurorun istefası tələb olunur

12:06 Sabah voleybol millimiz Qızıl Avropa Liqasında mübarizəyə başlayacaq

12:00 Serbiya prezidenti Azərbaycana səfərə gələcək

11:55 Araz Abdullayev Kipr klubundan rəsmən ayrıldı

11:50 Meksikadan miqrantlara “heyvan” deyən Trampa sərt reaksiya

11:46 Həbs olunan yazıçıya şər atıblar – Yeni İddia

11:41 Tovuzda 41 yaşlı qadın faciəvi şəkildə öldü

11:37 Nəsimi Paşayev istefa verdi

11:32 Bakının mərkəzində balkon aşdı

11:28 Tramp NATO ölkələri üçün kvota təyin edir: “ÜDM-nin 4 faizi...”

11:23 Özbəkistanda güclü daşqınlar nəticəsində azı 5 nəfər həyatını itirib

11:19 Buffon PSJ-yə keçə bilər

11:14 “Aİ-nin Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həllində iştirakı fəallaşdırılmalıdır”

11:10 ABŞ MKİ direktoru qadın oldu

11:06 Cəbhədə gərginlik: kəndlərimiz atəşə tutuldu

11:03 “Kölgə iqtisadiyyatına” qarşı birgə əməliyyatın pərdəaxrası...

11:01 Pxenyan Seulu həyasızlıqda ittiham edib

10:57 Avtomobillərin gömrük nəzarəti qaydaları dəyişdi

10:52 “Məşhur olmaq istəyirsənsə, soyun, ya da...” - Sevinc

10:48 Lerik meşələrini qıranlarla bağlı rəsmi məlumat

10:43 “Səylərimi artıracam” – Anjey Kaspşik

10:39 Trampdan Kim Çenə inanılmaz hədə: Qəzzafi kimi...

10:35 Laçının işğalından 26 il ötür

10:31 500 məhbus əfv ediləcək - Onların arasında “ömürlüklər” də var



loading...
Azərbaycanlı jurnalistlə erməni lideri bir-birinə bağlayan nədir?

“Cəsarətlidir, ağıllıdır… o, Ermənistanın Saakaşvilisi olacaq…”
“Prezidentin milli birlik mesajı bütün xalqları birləşdirir” - Niyaz Niftiyev

"Azərbaycan ölkə daxilində dinlərarası, millətlərarası münasibətlərin tənzimlənməsində çox böyük uğurlara nail olub və biz son 15 il ərzində bunu dünyaya nümayiş etdirmişik”
ARXİV

Xəbərlər işıq sürətilə

Sayt haqqında | Əlaqə
MİLLİYOL (©) 2016