Quba Təhsil Şöbəsi hər müəllimdən 100 manat rüşvət tələb edir - İDDİA Beyləqan sakinindən prezidentə müraciət: “Çərkəz Şirinov məni ölümlə hədələyir” Güləşçilərə verməyə pul tapmayan vitse-prezidentin oğlunun lüks həyatı (FOTOLAR) Masallıda Heydər Əliyev Fonduna böhtan atan “sahibkar” kimin adamıdır?
 

Azərbaycan dollardan imtina edə bilər? - ARAŞDIRMA

Tarix 09.12.16, 11:18

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


Son günlər region ölkələri dollardan imtinaya başlayıblar. Buna səbəb isə qısa zamanda milli valyutaların dollar qarşısında kəskin ucuzlaşması olub.


Hətta bu günlərdə Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan bəyanatla çıxış edərək xalqı dollardan imtinaya səslədi.

Daha sonra regionda da dollardan imtina ilə bağlı Türkiyə Rusiya ilə danışıqlara başladı. Hazırda dollardan imtinanı dəstəkləyən ölkələr sırasında bu ölkələrlə yanaşı, Çin və İran kimi qüdrətli dövlətlər də var. Bəs devalvasiyalardan əziyyət çəkən Azərbaycan da dollardan imtina kampaniyasına qoşula bilərmi?

İqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov əvvəlcə Türkiyədə dollardan imtina prosesinə diqqət çəkib. Onun sözlərinə görə, Türkiyədə "dollarları satın” kimi müraciətlər əsasında bəzi şirkətlər lirəyə keçdilər və valyuta bazarlarında dollara tələbat azaldı.

Nəticədə lirə müvəqqəti olaraq möhkəmləndi. Bu proses qısamüddətli dövrdə - 1 aya qədər effektli ola bilər. Orta və uzunmüddətli dövrdə isə dollardan imtina davam edə bilməz. 

Çünki vətəndaş artıq real itkilərlə üzləşəcək. Biznes öz zərərlərini görərək buna fərqli yanaşacaq. Yəni, avro və dollarla əməliyyatlara qayıdacaqlar. Düzdür, FED-in dolların uçot dərəcəsini dekabr ayında artıracağı ilə bağlı gözləntilər digər valyutaların ucuzlaşmasına səbəb olub.

Hətta, Yapon yeni təxminən 2 ay ərzində 10%-dan artıq dəyər itirib. Paralel olaraq prosesi avroda da müşahidə etmək olar. Lirənin də dəyər itirməyində müəyyən qədər beynəlxalq birjalarda dolların bahalaşması rol oynayır. 

Ekspert hesab edir ki, lirənin möhkəmləndirilməsi üçün iqtisadiyyatda fundamental problemlər həll edilməlidir: "Türkiyədə baş verən siyasi proseslər beynəlxalq investorlar üçün kifayət qədər risk yaradıb. Xarici investorlar Türkiyəni tərk edirlər. Bu səbəb mühüm əhəmiyyət daşıyır”. 

Ekspertin sözlərinə görə, bundan əlavə Türkiyə iqtisadiyyatında xarici valyuta qaynağının əsas mənbəyi turizm sektoru hesab edilirdi. Kütləvi yerlərdə, o cümlədən hava limanında baş verən terror hadisələri Türkiyəni turistlər üçün maraqsız və təhlükəli ölkəyə çevirib. Dövlət isə təhlükəsizliklə bağlı əsaslı tədbirlər görmür. Nəticədə ölkəyə valyuta gətirən turistlərin sayı 35% azalıb. 

Ekspert region ölkələrinin də dollardan imtina ilə bağlı razılığa gəlməsinin hər hansı bir əhəmiyyətinin olmayacağını vurğulayıb: "Ərdoğan Türkiyə iş adamını əməliyyatları rublla həyata keçirməyə dəvət edir. Sabah neft 30 dollara qədər ucuzlaşarsa, rublun məzənnəsində nə baş verəcək? Ona görə də biznesin buna gedəcəyi inandırıcı görünmür”.

R.Həsənov bildirib ki, dünyada vətəndaşların, mərkəzi bankların yığımları, biznesin dövriyyəsinin 60-70%-i dolların payına düşür. Çünki bu valyutaların arxasında dayanıqlı iqtisadiyyat var. Yəni, heç bir halda dollar bir gecədə 25-30% ucuzlaşa bilməz. Bu kimi risklər olmadığı üçün bugünkü mənzərə yaranıb. Onun sözlərinə görə, dollardan imtina ilə bağlı Rusiya, sanksiyalar dövründə İran, eyni zamanda Çin bu kimi yanaşmalar ortaya qoyub.

Amma hökumətlərin bu kimi təşkilatçılıq cəhdləri nəticəsiz qalıb. Ekspert hesab edir ki, dollardan imtina ilə bağlı bu addıma da biznes soyuqqanlı yanaşacaq. Ümumiyyətlə, bu kimi yanaşmalar yaxın 30-50 il ərzində effekt verə bilməz. 

Qeyd edək ki, Azərbaycanın əsas idxal dövriyyəsi Rusiya, Çin və Türkiyə kimi ölkələrin payına düşür. Bununla bağlı sadalanan ölkələrin dollardan imtina prosesi Azərbaycanda da manatın məzənnəsinə müəyyən qədər təsir göstərə bilər. 

Amma bunu ölçmək hazırda mümkün deyil. Digər tərəfdən idxal-ixrac əməliyyatlarının bərabər olmaması problemi var: "Tutaq ki,  Azərbaycanın Çindən idxalı 1 milyard dollar, ixracı isə 50 milyon dollar təşkil edir. 1 milyard dollar həcmdə Çin yuanını almaq üçün məcburən ya dollar, ya da avro konvertasiya edilməlidir. Bu da həmin vəsaitin yenə də ölkədən çıxması deməkdir. Eyni misalı digər dövlətlərə də aid etmək olar”. 

R.Həsənov deyib ki, Azərbaycanın Türkiyə ilə idxal-ixrac prosesinə 8-10 dəfə fərq var. Bunlar balanslı səviyyədə olsa idi, müəyyən nəticə əldə etmək olardı. İndiki vəziyyətdə isə sadalanan səbəblərə görə Azərbaycanın dollardan imtinası ciddi effekt verən yanaşma deyil. 

Millət vəkili Vahid Əhmədov da ekspertin fikirlərini təsdiqləyir. Onun sözlərinə görə, bu perspektivsiz bir addımdır. Çünki dünya iqtisadiyyatı dollar üzərində qurulub. 

Bir neçə dəfə dünya ölkələri dollardan imtina etməyə çalışsalar da, bu, mümkün olmayıb. Azərbaycan da bu prosesə qoşulmayacaq. Sadəcə milli valyuta olan manata inam artırılmalıdır.

Manatın məzənnəsinin necə dəyişəcəyinə gəlincə, V.Əhmədov bildirib ki, Rusiya və Qazaxıstanda milli valyutalar öz yerlərini artıq tapıblar, Azərbaycanda da bu olmalıdır: "Əsas məsələ ondan ibarətdir ki, şok devalvasiya olmasın”.

Millət vəkili əlavə edib ki, bu neftin qiymətindən yenicə təsdiqlənən strateji yol xəritlərinin necə icra ediləcəyindən asılı olacaq. (Fins.az)

MilliYol.Az



Xəbərin oxunma sayı : 2386

loading...

İqtisadiyyat

Önəmli

Son xəbərlər

17 AVQUST 2017

17:55 “Donuz qripi” 600 nəfəri öldürdü

17:45 Ukrayna sərhəd xidməti nə edəcək? – Saakaşvili gəlsə…

17:40 Dolların sabaha olan məzənnəsi

17:33 Azərbaycanlı milyarderin 1,4 milyardlıq hoteli bağlandı

17:23 “Dağlıq Qarabağ məsələsi Rusiyanın xarici siyasət prioritetlərinə aiddir“

17:12 Britaniya Suriyadakı terrorçulara letal silahlar verib?

17:05 “Əsla kasıba ərə getmərəm“

16:50 Sumqayıtda yaşayış binasında yanğın olub, sakinlər təxliyə edilib

16:35 Füzulidə çoban öz qoyunlarını oğurladı

16:30 “Türkiyədə yaxın gələcəkdə güclü zəlzələ olacaq”

16:24 Azərbaycanda oğurlanmış nadir tapıntıların sayı açıqlanıb – Siyahı

16:15 Bu il hansı universitetlər tələbələrini yataqxana ilə təmin edəcək? - Siyahı

15:45 Kəmaləddin Heydərov növbəti dəfə Dünya Taekvondo Federasiyasının vitse-prezidenti təyin edilib

15:40 Neft ölkəsində: ac əhali zooparklardakı heyvanları yeyir

15:31 Azərbaycan əhalisi banklara 6 milyard manatdan çox əmanət qoyub

15:24 Nail Allahverdiyevin törətdiyi qəzanı kim gizlədib?

15:20 Şirvanda qətl törədilib

15:12 Muradla Aslıdan şad xəbər: Evlənirlər

15:05 “Rusiyaya qarşı sanksiyalar Ermənistana da təsir edəcək”

14:50 “Rus ordusunun təhdidlərinə cavab verəcəyik“

14:45 Bakıda evdən 12 min manat pul oğurlandı

14:40 Pullu oxuyan tələbələrə hansı güzəştlər ediləcək?

14:25 Əfqan Muxtarlının həbs müddəti artırıldı

14:20 Azərbaycandakı ən böyük cinayət işi - Prokuror 38 nəfərə 493 il cəza istədi

14:12 Azərbaycanda Qurban bayramı namazının vaxtı açıqlanıb

13:50 Valyuta hərracı başa çatdı – Nəticə

13:45 İntihar edənlərlə bağlı açıqlama – “Onların böyük əksəriyyəti…”

13:25 Ucarda sərnişin avtobusu “KamAZ”a çırpıldı

13:20 “Azərsu” şefinin qardaşı və səfirin qudası: Qorxmaz Hüseynlovla Eldar Həsənovu nə birləşdirir?

13:12 Son 2 ildə nikaha daxil olmaq istəyən 225 nəfərdə QİÇS aşkarlanıb

13:05 “Bəsdirin də, bambılılar...“ - Səidə əsəbiləşdi

12:55 Dənizdə batmış iki gəncin axtarışları davam edir

12:45 Dünyanın aparıcı iki audit şirkəti böyük məbləğdə cərimələnib

12:40 Sabaha olan hava proqnozu

12:34 Əli Həsənovun nəvəsinin işində yenilik: vəkili dəyişdi

12:24 “Baxmağa normal veriliş tapa bilmirəm” – MTRŞ sədri

12:18 “Müəllimlər üçün ixtisasartırma proqramı təşkil ediləcək“

12:05 “Şəhid və məcburi köçkün ailəsi küçədə qalıb”

11:55 Rüfət Aslanlı haqında şok iddia-Bahalı şərab üzərindəki müəmmalı qrif onunla bağlıdır?

11:40 “Qalatasaray” Bakıya gəlir

11:33 “Son illər Azərbaycandan silahlı birləşmələrə qoşulma halı qeydə alınmayıb“

11:25 “İraqın parçalanması region üçün təhlükəli olacaq“

11:20 Qəfil ölüm, sonsuzluq… – Enerji içkilərinin dəhşətli fəsadları

11:12 Bakıda həbsxanada məhkumlar arasında dava baş verib

11:05 Deniz Seki ərə getmək üçün şərtini açıqladı

10:55 Sabun köpüyü kimi şişmiş “ekspert“lər bizim adımızdan istifadə edir

10:40 Koalisiya qüvvələri Rakkanı bombaladı

10:34 Dollar bu gün neçəyədir?

10:30 Trump Məsləhətçilər Şurasını ləğv etdi

10:17 Baş nazir Talassemiya Mərkəzi haqda qərar verdi

10:12 Bakıda 32 yaşlı kişi özünü asaraq intihar edib

16 AVQUST 2017

17:55 Bakıda 14 yaşlı qız itkin düşüb

17:40 UEFA “Qarabağ”ın qazanacağı vəsaiti açıqlayıb

17:33 Məktəbli qızı zorlayanlardan biri məmur oğlu imiş

17:24 Dolların sabaha olan məzənnəsi

17:18 Evlər bahalaşa bilər – deputatdan açıqlama

17:12 Prezident İlham Əliyev 4 milyon manat ayırdı - 3 qəsəbəyə görə

16:50 Ermənistanın baş naziri Kəlbəcərə gəldi: Ermənilər Kəlbəcər suyunun istehsalına başlayırlar

16:33 Prokuror Akif Çovdarova iş istədi- 15 il

16:20 Bulvarda intihar – Qadın özünü dənizə atdı

16:05 “Yeddi min tələbə üçün böyük yataqxana kompleksi inşa olunacaq“

15:50 Londonda hava limanı yaxınlığında partlayış olub

15:40 Şəmkirdə kütləvi dava baş verdi: 2 nəfər bıçaqlandı

15:33 Ermənilər Kəlbəcərdə nəhəng zavodun tikintisinə başladı

15:20 İnsan alveri edən 33 azərbaycanlı qadın

15:12 35 yaşlı azərbaycanlı beynəlxalq axtarışa verildi- Səbəb

14:40 Akif Çovdarov və digərlərinin məhkəməsində prokuror çıxış edir

14:25 Azərbaycanın Mi-17 vertolyotları və gəmiləri İsrail raketləri ilə zərbə endirir

14:20 Daha bir xarici şirkət Azərbaycanı tərk edir

13:50 Ərdoğan İrana gedir

13:40 “İran Suriyada uzaqmənzilli raket istehsalı zavodu tikib“

13:33 Türkiyə Almaniyaya nota göndərdi

13:25 “Əmək haqqı və digər ödənişlər üzrə nağd pul məxarici 75,3% azalıb”

13:20 “Şou-biznesdə nə qədər xanımla sevgili olmusan?“

13:12 “Astan Şahverdiyevə yenə qulaqburması veriləcək”

12:50 Problem Putin deyil, Rusiyadır! – “Rusiya heç zaman demokratik ölkə olmayacaq”

12:45 “Turan”ı bağlaya bilərlər” - Mehman Əliyev danışdı

12:40 Gədəbəydə 14 yaşlı oğlan qətlə yetirilib

12:25 Hava yağışlı olacaq – Proqnoz

12:20 “Turan”ın ofisində axtarış başladı

12:05 Fransa prezidenti Ərdoğana zəng etdi - “Jurnalisti sərbəst buraxın“

11:50 “İstəmədim, kimsə mənə görə...“ - Elgiz Əkbər

11:45 Naxçıvan Avtomobil Zavodunun maşınları satılmır – İstehsal 72% azalıb

11:30 50 illik münaqişə başa çatdı

11:20 Boş qalan plan yerlərinin sayı açıqlandı

11:12 “Fransa şirkətləri Azərbaycan iqtisadiyyatına dəstək göstərməyə hazırdır”

11:05 Azərbaycanda ÜDM istehsalı azalıb- Statistika

10:50 Tubaya zərbə: UNİCEF-dən çıxarılır

10:44 “Ümid edirik ki, Azərbaycan və Ermənistan prezidentləri tezliklə birbaşa danışıqları bərpa edəcəklər”

10:35 “Akkord SDİ Şirkətlər qrupu” ləğv olundu

10:30 Rusiyanın Xəzər donanması həyəcan siqnalı ilə qaldırılıb

10:24 Ağdaşda bələdiyyə sədrinin oğlu qətlə yetirilib

10:17 Azərbaycanda yarım ildə 29 mindən çox insan ölüb

10:12 Zakir Həsənov Azərbaycan tankları ilə Rusiya çöllərini necə fəth etdi...

15 AVQUST 2017

18:16 Prezident sərəncam imzaladı

17:55 Ermənistanda 18 yaşlı əsgər intihar edib

17:45 Dövlət idarələri elektrik enerjisi və qaz istehlakını artırıb

17:40 Naxçıvanın keçmiş daxili işlər nazirinin həbsi barədə xəbər təsdiqini tapmır

17:33 Amerikalı aktrisa Kıvanç Tatlıtuğla filmə çəkilmək istəmədi

17:12 Bu gündən bankların məcburi ehtiyatlarının saxlanma qaydası dəyişir

17:05 Deputat zorlanan məktəbli ilə bağlı müraciət etdi

16:55 İsrail Fələstin İslam Hərəkatının liderini həbs etdi

16:40 Gürcüstanda yeni siyasi təşkilat yarandı

16:33 Azərbaycan Rusiyaya ət və süd məhsulları satacaq

16:25 DİM magistraturalara boş qalan yerlərə müsabiqənin nəticələrini –Açıqladı

16:20 “Müdafiə xərclərinin ixtisarı nəzərdə tutulub” – Putin

16:20 Dovğanın içində kokain: Bakıda oğul atasına sovqat gətirdi

16:05 Venesuela, yoxsa Şimal Koreya? - Təhlil

15:45 “Telekanallarda ədəbi dil normaları bütün səviyyələr üzrə pozulur“

15:20 İran nüvə sazişindən çıxacağı ilə hədələyib

15:12 “Ramil Quliyev barədə 6 il əvvəl dediklərimi təkzib etmirəm“

14:40 Bill Qeytsin nəhəng xeyriyyəsi - 4,6 milyard dollar

14:35 Azərbaycanda doğulan uşaqların 53%-i oğlandır

14:25 “Mən tələsmirəm...” - Səməd Vurğunun şedevri

14:20 Trampın qərarı Çini ciddi şəkildə qayğılandırıb

14:13 Bukmeker kontoru: “Qarabağ” qalib gələcək

14:05 “Onun düşmən əsgəri olmasını niyə yaddan çıxarırırq?” –Deputat

13:25 “6 ayda 7 mindən çox ailə dağılıb“

13:20 Azərbaycanda qızıl hasilatı 3 dəfədən çox artıb

13:13 “660-dan yuxarı bal toplayan 2 nəfər ali məktəbə qəbul olunmayıb”



loading...
Çingiz xanın məzarı niyə tapılmır? (ARAŞDIRMA)

Çingiz xanın qəbrinin izi qalmasın deyə min at torpağın üzərində var-gəl edib
Ədəbiyyat müəlliməsinin şair Həsən Hüseynlə bitməyən sevgi hekayəsi

Kapitalizimin sevgini belə reklama çevirdiyi dövrdə bütün hisslər reklam xarakteri daşıyır. Sosial şəbəkələrdə həsrətdən tutmuş qovuşmağa qədər hər şey reklama çevrilib.
AzTV-nin aparıcısı canlı efirdə çətin vəziyyətə düşdü (VİDEO)

Azərbaycan Televiziyasının canlı efirində aparıcı çətin anlar yaşayıb.
Tanınmış azərbaycanlı jurnalistin karyerası bitdi

Tanınmış jurnalist Kənan Quluzadə jurnalistikadakı fəaliyyətinə son qoyduğunu açıqlayıb.
ARXİV

Xəbərlər işıq sürətilə

Sayt haqqında | Əlaqə
MİLLİYOL (©) 2016