Prezidentə yalan danışan sahibkarın qaranlıq əməlləri üzə çıxır - Yeni təfərrüatlar Lerikin 3 kəndindən Milli Məclisə müraciət: “Bizi köçürün...“ Rövşən Bağırovla Qorxmaz Hüseynov 3 kəndi susuz qoyur - Prezidentə müraciət Beyləqan icra başçısının köməkçisi kimdir? - Bir müəmmanın izi ilə…
 

65-dən sonrakı pensiyaçı ömrü: Azərbaycan təqaüdçüsü nə qədər yaşayır?

Tarix 07.10.17, 12:46

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6

Dünya ölkələrində pensiya yaşının artırılması tendensiyasına qarşı çıxan Polşada bunun əksinə olan qərarın qəbulu müzakirələr yaradıb. Artıq bu ölkədə pensiya yaşı həm qadınlar, həm də kişilər üçün azaldılıb. Belə ki, artıq Polşada kişilər 65, qadınlar isə 60 yaşda pensiyaya çıxa biləcəklər. Polşada pensiyaçılar 413 dollar alır. Kişilər pensiyaya çıxdıqdan sonra 8,2 il, qadınlar isə 20,9 il yaşayırlar. Dəyişikliyə qədər isə ölkədə həm qadınlar, həm də kişilərin 67 yaşda pensiyaya çıxması qərarı qüvvədə idi. Hökumət 2040-cı ilə qədər reallaşması nəzərdə tutulan plan hazırlamışdı və plan tədricən həyata keçriləcəkdi. Həmin ildən etibarən isə bu ölkədə həm qadın, həm də kişiləri 67 yaşında pensiyaya çıxarmağı düşünürdülər.


Ancaq hər şey tərsinə oldu.  Hökumətin qadın və kişilər üçün pensiya yaşının tədricən 67-yə qaldırılması barədə 2012-ci ildə qəbul  etdiyi qərar arxivə atıldı. 2015-ci ildə parlament seçkisində mandatlaırn çoxunu “Hüquq və ədalət” Partiyası qazandı və seçkiqabağı verdiyi vədlərdən birini- pensiya yaşının azaldılması vədini yerinə yetirmək üçün işə başladı. Deputatların əksəriyyəti dəyikliyi dəstəklədi. Dəyişiklik 2017-ci il büdcəsinə 240 milyon, 2018-ci il büdcəsinə isə 2,3 milyard avroya başa gələcək. Sorğuların nəticəsinə görə, rəyi soruşulanların 82 faizi dəyişiklikdən yararlanmaq niyyətindədir. Gələcəkdə bu say daha da artacaq. 

Hökumət xalqı sevindirir,  ruslar “absurd” deyir

Qadınların birdən-birə 7, kişilərin isə 2 il güzəşt almasını hökumət əhalinin sosial təminatnın daha da yaxşılaşdırılması tədbirlərilə izah edib. Ancaq bir sıra ekspertlər Polşada qüvvəyə minən qərarın ölkəyə mənfi təsirindən danışır.Xüsusilə, Rusiya narahat görünür. Rusiyanın Müasir İnkişaf  İnstitutunun iqtisadçısı Nikita Maslennikov Polşada qəbul edilən bu qərarı “sadəcə absurd” kimi xarakterizə edib. Eyni zamanda Polşa hakimiyyətinin bu yöndəki çıxışını populist adlandıraraq maliyyə idarəetməsində yanlış qərarın mənfi nəticələr doğuracağını yazıb.İqtisadçının fikrincə, olduqca qısa müddət üçün pensiya yaşının endirilməsi iqtisadiyyata müəyyən qədər təkan verəcək. Ancaq bu, uzun müddət davam edə bilməz:

“Həmin yaşlarda işsizliyin azaldılması üçün də qısamüddətli yardım vəd edən qərardır. Ancaq cəmi 10 il sonra bu pensiya siyasəti əks effekt verməyə başlayacaq”.

Maslennikovun fikrincə, yaxın zamanda hökumət əhalinin alıcılıq qabiliyyətinin kəskin azaldığını müşahidə edəcək. Bu isə iqtisadiyyatda çöküşü sürətləndirəcək:

“Çünki bu qanun əmək bazarında uzunmüddətli perspektiv üçün vəziyyəti gərginləşdirəcək”. 

Üzü 65-ə doğru...

Azərbaycanda isə pensiya yaşının həm qadınlar, həm də kişilər üçün artırılması barədə dəyişiklik 2017-ci il iyulun 1-dən qüvvəyə minib. Milli Məclisdə “Əmək pensiyaları haqqında” Qanunda artıq dəyişiklik edilib və prezident qanunu təsdiqləyib.Dəyişikliklər indiyə qədər pensiyaya çıxanlara şamil edilməyəcək. Kişilərin pensiya yaşı 4 il ərzində, qadınların pensiya yaşı 10 il ərzində 65-ə çatdırılacaq. Başqa sözlə, kişilər üçün pensiya yaş həddi 2021-ci ilə qədər, qadınlar üçün isə 2027-ci ilə qədər hər il 6 ay artırılacaq. Bununla da qadınların və kişilərin pensiya yaşı həddi 65-ə çatdırılacaq. Dəyişikliyə əsasən, 63 yaşına çatmış kişilərin və 60 yaşına çatmış qadınların fərdi hesabına sığorta hissəsində qeydə alınmış pensiya kapitalı əmək pensiyasının minimum məbləğindən az olmayan pensiya təminatına imkan verdikdə sığorta stajından asılı olmayaraq, bu pensiya təminatına imkan vermədikdə isə azı 25 il sığorta stajı olduqda (2017-ci il yanvarın 1-dək yaşa görə əmək pensiyası təyin edilmiş şəxslər istisna olmaqla) yaşa görə əmək pensiyası hüququ var. Dəyişikliyə əsasən, kişilər və qadınlar üçün pensiya yaşı 65-ə qaldırılır. Azərbaycan pensiya yaşının artırlmasında əksər dünya ölkələrindəki kimi mrəhələli plandan isitfadə edəcək. Yəni, kişilər üçün nəzərdə tutulan 63 yaş həddi 2017-ci il yanvarın 1-dən başlayaraq 2021-ci il yanvarın 1-dək, qadınların yaş həddi 2017-ci il yanvarın 1-dən başlayaraq 2027-ci il yanvarın 1-dək hər il 6 ay artırılacaq. 

Əmək pensiyaçısı vəfat etdikdə, alınmamış əmək pensiyasının ödənilməsi və dəfn üçün müavinətin verilməsi maddəsində edilən dəyişikliyə əsasən əmək pensiyaçısı vəfat etdikdə, onun ailəsinə pensiyaçının vəfatı tarixinə əmək pensiyasının minimum məbləğinin üç misli məbləğində müavinət verilir.

Əmək pensiyasının minimum məbləği maddəsinə edilən dəyişikliyə əsasən, bu qanunun məqsədləri üçün əmək pensiyasının minimum məbləği 2017-ci il 1 yanvar tarixindən 110 manat müəyyənləşdirilib. Sonradan həmin məbləğ qanuna uyğun olaraq indeksləşdirilir.

Pensiyaçı neçə il yaşayır?

Pensiya yaşının artırılmasındakı əsas arqument orta ömrün artmasıdır.Yəni, insanlar pensiyaya çıxdıqdan sonra əvvəllər olduğundan daha uzun yaşayır ki, bu da dövlətin öhdəliklərini artırır.Ümumiyyətlə, pensiya yaşının müəyyən edilməsində pensiyaya çıxdıqdan sonra təqaüdçünın nə qədər yaşadığı əsas götürülür və dərin statistik təhlillər aparıldıqdan sonra qərar verilir.Beynəlxalq Valyuta Fondunun mütəxəssisləri məsləhət görür ki, bütün inkişaf etmiş ölkələrdə pensiya yaşı artırılsın. Çünki bu ölkələrdə orta ömür artır və pensiyaya çıxdıqdan sonra təqaüdçü uzağı 12 il yaşayır. 

Az yaşayanlar daha tez təqaüdə göndərilir

Avropa ölkələrində pensiyaya çıxdıqdan sonra insanların daha uzun yaşamaq şansı var və bu, onlara münasibətdə dəyişkliyin əsasının təşkil edir.Keçmiş SSRİ respublikalarında isə vəziyyət bir qədər fərqlidir. Burda hələ də pensiya yaşının 58 olaraq qaldığı ölkələr var. Məsələn,  Ukrayna. Burda pensiya yaşının artırılaraq 60-a çatdırılması barədə müzakirələr gedir və güman ki, dəyişikliklər Radada qəbul ediləcək. Ukraynda kişilər pensiyaya çıxdıqdan sonra 6,3 il, qadınlar isə daha çox- 21,1 il yaşayırlar. 12,3 milyon pensiyaçının olduğu ölkədə 2021-ci ilə qədər orta yaşla bağlı ciddi tədqiqatlar aparılacaq. Əgər orta ömrün azalması müşahidə ediləcəksə, o zaman dəyişiklik edilməyəcək. Belarusda pensiya yaşı 3 il artırılıb. İndi bu ölkədə qadınlar 58, kişilər isə 60 yaşda pensiyaya çıxarlar.

Yeni qərara qədər isə pensiya yaşı qadınlar üçün 55, kişilər üçün isə 60 yaş müəyyən edilmişdi. Kişilər pensiyaya çıxdıqdan sonra 5,6 il, qadınlar isə 20,9 il yaşayırlar. Rusiyada qadınlar 55, kişilər isə 60 yaşdan pensiyaya çıxırlar.Ancaq bu, son hədd deyil.Müzakirələr gedir və əgər hökumət dəyişkliyə qərar versə, qadınlar 63, kişilər 65 yaşda pensiyaya çıxacaq.

Pensiyaya çxıdıqdan sonra nə qədər yaşamağa gəlincə, müxtəlif ölkələrdə rəqəmlər fərqlidir.Fransa pensiyaçıları orta hesabla 1142 dollar alır. Kişilər pensiyaya çıxdıqdan sonra 19,4 il, qadınlar isə 25,4 il yaşayırlar. Amerikada təqaüdçülər orta hesabla 1200 dollar alır. Kişilər pensiyaya çıxdıqdan sonra 11,9, qadınlar isə daha uzun-16,5 il yaşayırlar. Çində pensiya yaşı 60-dır.Bu yaşda pensiyaya çıxan şəxslər orta hesabla 160 dollar alır. Kişilər üçün orta ömür 76, qadınlar üçünsə daha uzun- 97,7-dır. 

Azərbaycan təqaüdçüsü necə yaşayacaq?

Bəs Azərbaycan pensiyaçısı aldığı təqaüdlə daha neçə il yaşayır? Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına görə, ölkəmizdə orta ömür artır və 20 il əvvəllə müqayisədə bu artım daha çox hiss edilir. Rəsmi hesabata görə, 1995-ci ildə Azərbaycanda orta ömür uzunluğu kişilər üçün 65,2 yaş, qadınlar üçün 72,9 yaş olub. Həmin il üçün orta ömür 69,1 yaş göstərilib. 2000-ci ildə orta ömür 71,8 yaşa qalxıb. Kişilərin orta ömür uzunluğu 68,6 yaş, qadınların orta ömür uzunluğu 75,1 yaş olub. 2010-cu il üçün orta ömür uzunluğu 73,6 yaş olaraq qeyd edilib. Kişilər üçün orta ömür 70,9 yaş, qadınlar üçün 76,2 yaş göstərilib. 2014-cü ildə orta ömür uzunluğu 74,2 yaşa çatıb. Doğulanda orta ömür uzunluğu kişilər üçün 71,6 yaş, qadınlar üçün 76,8 yaş olub. Bu isə o deməkdir ki, 65 yaşında pensiyaya çıxan Azərbaycan təqaüdçüsü dünyada qəbul edilən orta hesabla, yəni 12 ili yaşaya bilməyəcək. 

Mənbə: cebhe.info



Xəbərin oxunma sayı : 1903

loading...

Sosial

Önəmli

Son xəbərlər

20 İYUN 2018

19:10 Yuliya Timoşenko yenidən Ukrayna prezidentliyinə namizəd olacaq

18:40 Gürcüstanın yeni baş naziri seçilib

18:29 “Başqa işə keçəcəyəm…” – Pambıqçıların zəhərlənməsində ittiham olunan rəis

18:11 “Ədalətsizliyi aradan qaldırmaq istəyiriksə…” – Əli Əhmədov

17:52 “Viza rüsumlarındakı dəyişikliklər Azərbaycana təsir etməyəcək“

17:46 "İraqın şimalı PKK terrorçularından tamamilə təmizlənəcək"

17:42 “Bu, ölkənin iqtisadi kursunun əleyhinədir”

17:37 İzləyiciləri Handeni ələ saldı

17:32 Poroşenko Donbasda döyüşən generalı İrəvana göndərdi –Səfir təyinatı

17:26 Bakıda dəhşətli qəza – Gənc ailə məhv oldu

17:22 Rafael İsgəndərov ikinci dəfə baba olacaq

17:18 Siyəzəndə 12 hektar sahə yandı

17:13 Dolların iyunun 21-nə olan məzənnəsi

17:05 Türkiyədə hərbi karvana hücum baş verib

16:48 Azərbaycanda cinayət törədənlərə elektron nəzarətin tətbiqinə başlanılıb

16:44 DİN: Lerikdə yeniyetmə qızın təcavüzə məruz qalması barədə polisə müraciət daxil olmayıb

16:40 Meksika azarkeşləri oğurluq üzrə liderdir

16:35 Suriyada Rusiya-Çin rəqabəti varrmı?

16:26 “Türkiyə 4 milyona yaxın qaçqın qəbul edib”

16:22 Ramil Usubov İsrailə səfər edib

16:18 “Bir qoca ilə bir qarı vardı” – Fazil İskəndərin hekayəsi

16:13 “Qarabağ münaqişəsi Rusiya üçün çox ciddi məsələdir” – Mariya Zaxarova

16:09 “Ölkədə insan haqlarının durumu çox pisdir”

16:05 Bu il yay fəslinin Azərbaycana gəlma vaxtı açıqlanıb

15:48 Yasamal Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının birinci müavini işdən çıxarılıb

15:44 Bu il Azərbaycan xarici ticarət əməliyyatlarından müsbət saldosu 2,1 dəfədən çox artıb

15:40 "Azərbaycanda əmək pensiyaları 11,3 faiz artıb"

15:35 Bu il DGK xətti ilə dövlət büdcəsinə daxilolmalar 36% artıb

14:40 Prezidentə yalan danışan sahibkarın qaranlıq əməlləri üzə çıxır - Yeni təfərrüatlar

14:22 Tereza Meyin başını qoparmaq planlaşdırılıbmış – Sui-qəsdin təfərrüatları

14:17 XİN: Azərbaycanda məcburi köçkünlərin sayı 1.2 milyon nəfəri keçib

14:12 “Neft bazarında böhranın olmaması üçün ehtiyatların kəskin azalması nəzərə alınmalıdır“

14:05 Aİ komissarı Ermənistan XİN başçısı ilə görüşüb

13:55 Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Azərbaycan Universitetində kütləvi Narazılıq

13:22 Nazir kənd təsərrüfatını “sovka”lardan təmizliyə biləcəkmi? – Günü sualı

13:17 Zəhərlənən pambıqçılara görə rəis işdən çıxarıldı

13:13 Ən yaşlı oyunçu Rusiyaya məğlubiyyətə görə Misir xalqından üzr istəyib

13:09 Şengen vizası bahalaşır

13:05 Moskvanın “dovşana qaç, tazıya tut“ siyasəti

12:55 Müdafiə nazirindən KİV-ə çağırış

12:46 Zorlandığı deyilən 13 yaşlı qızın atası danışdı: “Mən nə desəm, qızım onu edəcək“

12:42 Bugünkü valyuta hərracının nəticəsi açıqlanıb

12:34 “Ölkəmizdə doğulan suriyalı qaçqınların sayı 276 minə çatıb”

12:30 Bəzi yerlərdə havanın temperaturu 36 dərəcəyə yüksələcək

12:26 Yol polisi uşağın sürdüyü maşını qovdu

12:22 Türk ordusu PKK-nın “alınmaz qalası”nı ələ keçirdi – 200 terrorçu öldürüldü

12:13 Külək İsmayıllıda bir kəndə ziyan vurub –20 evin dam örtüyü sıradan çıxıb

12:09 “Ermənistanın Azərbaycana qarşı işğalçılıq siyasətini hər zaman açıq şəkildə qınamışam”

12:05 Bakıda I sinfə şagird qəbulunun II mərhələsi başlayıb

11:55 “Həkimə getməyə yolpulum da yox idi“ - Xərçəngdən əziyyət çəkən Zümrüd

11:49 "Dövlət ordunun bütün tələbatını ödəyir"

11:42 “Artıq ordumuz Laçına gedən yola nəzarət edir”

11:38 Lerikdə 7-ci sinif şagirdi məmur qohumu tərəfindən zorlanıb – Qızın atası isə…

11:34 “Türkiyə 100 ədəd F-35 qırıcılarına sahib olacaq” –Mövlud Çavuşoğlu

11:30 ABŞ bu qurumdan imtina etdi, Rusiya aktivləşdi

11:26 Ohanyan Manvel Qriqoryanın əməllərindən “ürək ağrısı“ keçirdiyini deyir

11:22 “Bakıda belə geyinmək olmaz!” - Ağacan Abıyev

11:17 "Azərbaycan Ordusu ən müasir raket və artilleriya sistemlərinə malikdir"

11:13 “S&P Global“: Azərbaycanda sığorta sahəsi bank sektorundan asılıdır

11:12 Lerikin 3 kəndindən Milli Məclisə müraciət: “Bizi köçürün...“

11:09 İtaliyada göldə batmış azərbaycanlı tələbənin meyiti tapılıb

11:05 Üzeyir Mehdizadə evlənir

10:55 Müdafiə Nazirliyi Günnüt kəndinin işğaldan azad edilməsinə dair video yayıb

10:48 Oqtay Əsədov Çinə səfərə getdi

10:44 Xəstəxanaya 141 nəfər müraciət edib

10:40 “OPEC Trampın göstərişinə boyun əyən deyil” –İranın neft naziri sammitə qatılmayacaq

10:36 “Azərbaycanda insan hüquqları tam təmin olunur” – Ombudsman

10:32 "Sığorta şirkətlərinin investisiya potensialı artırılmalıdır"

10:22 Elşad Miraləm Diaspor Komitəsində vəzifəsindən ayrılıb

10:16 Sabah 64800 şagird buraxılış imtahanı verəcək

9:49 Elman Allahverdiyev Almaniyada Əli Həsənovun milyonlarını yuyub?

19 İYUN 2018

21:20 Hindistanda 250-dən çox insan zəhərlənib, 3 uşaq ölüb

20:53 Fikri İşıq: Terrorun beli qırılıb

20:28 Şəkidə sərnişin avtobusu yük maşını ilə toqquşdu

20:10 “ABŞ-la Avropa arasında fikir ayrılığı ciddidir, NATO-nun gələcəyi təhlükədədir”

19:46 İtaliyada xüsusi əməliyyat: mafiyanın 60 üzvü saxlanıldı

19:22 Trampdan sərt xəbərdarlıq

19:08 “Ən çətin və gözlənilməz rəqib düşdü” – Qurban Qurbanov

19:00 İndoneziyada bərə batıb: 128 itkin

18:42 Dünya çempionatında ilk qırmızı vərəqə göstərilib

18:23 Emin Hüseynov ictimai sektorda yeni qalmaqal yaratdı

18:01 İnam Kərimov: “Zəhərlənmə hadisəsinin başvermə səbəbi araşdırılır”

17:49 Məşhur amerikalı reper öldürülüb

17:21 Soyğunçuluğa cəhd edən 2 nəfər saxlanılıb

17:08 Mobil telefonlar bahalaşa bilər

17:00 Türk qırıcıları yenə Qandili vurdu

16:43 “2017-ci ildə 68 milyon insan qaçqın düşüb”

16:37 Kolxozdan gələn gömrük generalının ziyanlı islahatı və müəmmalı keçmişi: Səfər Mehdiyev kimdir?

16:21 Türkiyədə avtobus qəzası: 45 yaralı

16:08 Bakıda motosiklet oğrusu tutulub

16:00 İcra başçısı: “Fəhlələr işləyən sahədə dərman preparatından istifadə olunmayıb”

15:47 İran XİN: Yaxın Şərqdəki 80 nüvə başlığının heç biri bizə məxsus deyil

15:32 Nazirlikdən İmişlidəki zəhərlənmə ilə bağlı - Açıqlama

15:15 Azərbaycan Gürcüstandan mal-qara idxalını 2,4 dəfə artırıb

14:57 Sabahkı oyunların hakim təyinatları - DÇ-2018

14:42 Dünyada qaçqınların sayı rekord həddə olub

14:30 Müdafiə Nazirliyi: “Düşmənin X-55 taktiki pilotsuz aparatı vuruldu”

14:14 “Bakını nahaq yerə “Avropanın Dubayı” adlandırmırlar” – İsrailli deputat

13:50 Türkiyə və ABŞ hərbçiləri Minbicdə birlikdə patrul xidməti həyata keçirir

13:39 Azərbaycanlı milyarderdən 2 milyon dollarlıq qətl sifarişi

13:24 Fuad Muradova verilən şübhəli avrolar... - Daha kimlər nə qədər “yeyib”...

13:21 Azərbaycan nefti 1,4 dollar bahalaşıb

13:09 Daha bir rayonda pambıqçılar kütləvi zəhərləndi, onlarla fəhlə xəstəxanaya yerləşdirildi

12:55 MTN-nin qadın generalı Natəvan Mirvətova apellyasiya şikayətini geri götürüb

12:40 “Üçüncü Atom Elektrik Stansiyasını da tikəcəyik” –Ərdoğan

12:25 BMT-nin insan hüquqları üzrə Ali Komissarı Azərbaycanı fəal əməkdaşlıq edən ölkə adlandırıb

11:46 Gürcüstandan Azərbaycana avtomobil idxalı 5 dəfə artıb

11:12 “Parada hazırlıqla əlaqədar bəzi yollar bağlanacaq”

10:50 Tikinti materialları bazarında yanğın söndürülüb

10:35 Yanğın baş verən əraziyər nazir müavini Etibar Mirzəyev gəlib

10:12 “Dərnəgül” bazarında böyük yanğın

18 İYUN 2018

22:00 DÇ- 2018: Kaliniç yığmadan qovuldu

21:48 İndoneziyada göyərtəsində 80 nəfərin olduğu gəmi batıb

21:29 Kadırovdan ABŞ-a cavab

21:05 Makedoniyada etirazlarda xəsarət alanların sayı 17-ə çatdı

20:43 Quşadasında azərbaycanlı qadınlar tutuldu

20:24 Kral 30 milyardı öz adına keçirdi

20:01 Online oyunlardan asılılıq xəstəlik kimi tanındı

19:47 Makedoniya yeni qanun layihəsini təsdiqləyib

19:24 Türkdilli ölkələr vahid gömrük zonası yaradır



loading...
“Elçibəy gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirilib

“Əbülfəz Elçibəy-80” İctimai Təşkilat Komitəsi “Elçibəy Gənclərin gözü ilə” mövzusunda tədbir keçirib
Bu insanlar ölülərlə əlaqəyə girirlər və... - Tanınmış şaman hər şeyi açdı

Sosioloq, türkoloq, araşdırmaçı, TÜRKSOY-un üzvi, "Şaman. Təbiət qüvvələri oyananda" kitabının müəllifi, əslən xakas türklərindən olan və tanınmış şaman Timur Davletovun Publika.az-a müsahibəsi
ARXİV

Xəbərlər işıq sürətilə

Sayt haqqında | Əlaqə
MİLLİYOL (©) 2016